भारतातून कोरियापर्यंत पसरले 10,000 किमी लांब ढग, या देशांमध्ये मुसळधार पावसाचा इशारा

नवी दिल्ली:आशियातील वातावरणात एक अभूतपूर्व आणि प्रचंड हवामान प्रणाली दिसून आली आहे. नवीनतम उपग्रह प्रतिमांनी उत्तर भारत, हिमालयीन पट्टा आणि चीनपासून दक्षिण कोरियापर्यंत 7,000 ते 10,000 किलोमीटर लांब ढगांचा एक मोठा पट्टा दर्शविला आहे. सध्याच्या नैऋत्य मोसमी मोसमातील सर्वात तीव्र आणि सक्रिय टप्पा म्हणून हवामानशास्त्रज्ञांनी याचे वर्णन केले आहे. जेव्हा हिंद महासागरातून ओलावा भरलेले वारे मध्य आणि पूर्व आशियाई हवामान प्रणालींना भेटले तेव्हा खंडावर पावसाचा एक अखंड कॉरिडॉर तयार झाला.

दोन दिवसात सामान्यपेक्षा 180% जास्त पाऊस

दोन दिवसांत सामान्यपेक्षा 180% जास्त पाऊस झाला आहे. या मान्सून चक्राचा थेट परिणाम भारतातील मैदानी आणि पर्वतीय भागात मोठ्या प्रमाणात पावसाच्या रूपात दिसून येतो. गेल्या 48 तासांत देशात सरासरी दैनंदिन पावसाच्या 170 ते 180 टक्के पावसाची नोंद झाली आहे, जी या संपूर्ण हंगामातील सर्वाधिक आहे. हवामान शास्त्रज्ञांनी ही परिस्थिती या वर्षातील सर्वात मोठा मान्सून दिवस असल्याचे म्हटले आहे. उपग्रहावरून घेतलेल्या छायाचित्रांमध्ये दाट मान्सूनच्या ढगांनी देशाचा मध्य, उत्तर आणि पूर्व भाग व्यापला आहे. कमी दाबाचे क्षेत्र दीर्घकाळ एकाच ठिकाणी राहिल्याने आर्द्रतेने भरलेले वारे वेगाने वाढून दाट ढगांमध्ये रूपांतरित होऊन संपूर्ण परिसरात पाऊस पडत आहे.

शेतीसाठी संजीवनी

हवामान खात्यानुसार, हा सक्रिय टप्पा या आठवडाभर सुरू राहील. त्यामुळे देशातील प्रमुख धरणे आणि जलाशयातील पाण्याची पातळी झपाट्याने वाढणार असून त्याचा खरीप पिकांच्या पेरणी व वाढीसाठी मोठा फायदा होणार आहे. या घटनेवरून हे सिद्ध होते की भारतीय मान्सून हा केवळ प्रादेशिक हंगामी फरक नसून संपूर्ण आशिया खंडाच्या पर्यावरणावर परिणाम करणारे एक मोठे चक्र आहे.

पर्वतांमध्ये भूस्खलनाचा इशारा

पर्वतांमध्ये भूस्खलनाचा इशारा देण्यात आला आहे. सुरुवातीच्या आठवड्यात पावसाच्या कमतरतेचा सामना करणाऱ्या राज्यांना या हंगामी टप्प्याने मोठा दिलासा दिला आहे. पंजाब, हरियाणा, दिल्ली-एनसीआर, उत्तर प्रदेश, उत्तराखंड आणि राजस्थानमध्ये सातत्याने पाणी कमी होत आहे. त्याचबरोबर बंगालच्या उपसागरातून निर्माण झालेल्या कमी दाबाच्या क्षेत्रामुळे पूर्व आणि ईशान्येकडील राज्यांमध्ये मुसळधार पाऊस पडत आहे. या मुसळधार पावसामुळे डोंगराळ भागातही चिंता वाढली आहे. उत्तराखंड आणि हिमाचल प्रदेशमध्ये नद्या ओसंडून वाहत असून जमीन खचण्याचा धोका वाढला आहे. सखल भागातील शहरांमध्ये पाणी साचणे आणि अचानक पूर येण्याचा इशारा देण्यात आला आहे.