गौतम गंभीरच्या रणनीतीवर प्रश्नचिन्ह? न्यूझीलंडविरुद्ध वनडे मालिका गमावल्याने खळबळ; वर्ल्ड कपनंतर कठोर कारवाईचे संकेत!

भारतीय क्रिकेट संघ मायदेशात पहिल्यांदाच न्यूझीलंडकडून वनडे मालिका हरला आहे, ज्यानंतर मुख्य प्रशिक्षक गौतम गंभीर यांच्यावर टीकेची झोड उठली आहे. गंभीर सध्या भारतीय संघाचे मुख्य प्रशिक्षक आहेत आणि अनेकांनी त्यांना पदावरून हटवण्याची मागणीही केली आहे. मात्र, त्यांच्या मार्गदर्शनाखालीच भारताने गेल्या वर्षी चॅम्पियन्स ट्रॉफी आणि आशिया चषक जिंकला होता. आता पुढील आव्हान 7 फेब्रुवारीपासून सुरू होणाऱ्या टी20 वर्ल्ड कपचे आहे. पण, बीसीसीआय या स्पर्धेनंतर काही मोठा निर्णय घेऊ शकते का, असा प्रश्न उपस्थित होत आहे.

​भारतीय क्रिकेटमध्ये प्रशिक्षकावर टीका होणे ही काही नवीन गोष्ट नाही, सुरुवातीपासून हेच घडत आले आहे. संघाच्या खराब कामगिरीवर खेळाडूंसोबतच प्रशिक्षकांवरही टीका होते. न्यूझीलंडविरुद्धची ही वनडे मालिका अधिक लाजीरवाणी ठरली कारण पाहुण्या संघात अनेक युवा आणि अननुभवी खेळाडू होते. भारताने काही खेळाडूंना विश्रांती दिली असली तरी संघात विराट कोहली आणि रोहित शर्मा सारखे दिग्गज खेळत होते.

​गंभीर प्रशिक्षक झाल्यानंतर भारतीय संघाची स्थिती पूर्णपणे खराब झाली आहे असे नाही, उलट संघाने अनेक संस्मरणीय मालिका आणि स्पर्धा जिंकल्या आहेत. पण त्याचबरोबर असे काही घडले जे इतक्या वर्षात कधीही झाले नव्हते. तिसऱ्या वनडेचे उदाहरण घेतले तर भारत इंदूरमध्ये पहिल्यांदाच हरला, तसेच न्यूझीलंडने भारतात पहिल्यांदाच द्विपक्षीय वनडे मालिका जिंकली.

​गौतम गंभीरची 2024 मध्ये मुख्य प्रशिक्षक म्हणून नियुक्ती झाली. त्यानंतर 27 वर्षात पहिल्यांदाच श्रीलंकेने भारताला वनडे मालिकेत हरवले. त्यानंतर 36 वर्षांनंतर न्यूझीलंडने भारताला भारतात कसोटीत पराभूत केले. इतकेच नाही तर 19 वर्षांनंतर भारताने चिन्नास्वामी स्टेडियमवर कसोटी गमावली आणि मायदेशात पहिल्यांदाच कसोटी सामन्यात भारतीय संघ 50 धावांच्या आत गारद झाला.

​मुख्य प्रशिक्षकाच्या नियोजनाबाबत सर्वात जास्त चर्चा रंगली आहे. अजिंक्य रहाणेने देखील संघात वारंवार होणारे बदल आणि खेळाडूंच्या अस्पष्ट भूमिकांबाबत नाराजी व्यक्त केली. त्यानंतर नितीश कुमार रेड्डी यांच्या निवडीवर प्रश्न उपस्थित झाले, ज्यांना ऑस्ट्रेलियातील चांगल्या कामगिरीनंतर अनेक संधी मिळाल्या. त्याचप्रमाणे हर्षित राणा यालाही इतरांच्या तुलनेत जास्त संधी मिळत असल्याचे बोलले गेले, जरी त्याने न्यूझीलंडविरुद्धच्या वनडे मालिकेत बॅट आणि बॉलने प्रभावित केले.

​प्रारूपानुसार (Format) खेळाडूंना संधी दिली जात आहे, जसे की वनडेमध्ये केएल राहुल यष्टीरक्षण करत आहे पण टी-२० मध्ये तो किंवा ऋषभ पंत दोघेही नाहीत. अचानक टी-२० वर्ल्ड कपपूर्वी ईशान किशनच्या संघात येण्यावरही प्रश्नचिन्ह उपस्थित झाले आहे.

​प्रशिक्षक म्हणून गौतम गंभीरचा टी20 मधील प्रवास शानदार राहिला आहे. 27 सामन्यांपैकी भारतीय संघाने 23 सामने जिंकले असून केवळ ३ सामन्यांत पराभव झाला आहे. मात्र, त्या तुलनेत वनडे आणि कसोटीत कामगिरी फारशी चांगली झालेली नाही. आता भारताचे पुढील लक्ष्य टी20 वर्ल्ड कप आहे, त्यामुळे बीसीसीआय या मोठ्या स्पर्धेपर्यंत थांबले आहे. बोर्डाने याआधीच स्पष्ट केले आहे की, 2027 च्या वनडे वर्ल्ड कपपर्यंत गंभीर कुठेही जाणार नाहीत.

​काही आठवड्यांपूर्वी अशी बातमी होती की बीसीसीआय गौतम गंभीरच्या जागी व्हीव्हीएस लक्ष्मणला कसोटी प्रशिक्षक बनवण्याचा विचार करत आहे. यावर सचिव देवजीत सैकिया यांनी सांगितले की हे पूर्णपणे चुकीचे आहे. त्यांनी स्पष्ट केले की गंभीरला हटवण्याबाबत कोणताही विचार सुरू नाही, या अफवा चुकीच्या आहेत.

​त्यावेळी एनडीटीवीने बीसीसीआयच्या एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याच्या हवाल्याने सांगितले होते की, 2027 च्या वर्ल्ड कपपर्यंत गौतम गंभीरला हटवण्याचा कोणताही विचार नाही.