संकटाच्या काळात इराण आपल्या मित्राच्या पाठीशी उभा राहिला.

कच्च्या तेलाचा टँकर होर्मुझमार्गे मुंबईत सुखरुप दाखल : एलपीजीचा तुटवडा दूर होण्याचे संकेत

वृत्तसंस्था/नवी दिल्ली

मध्य पूर्वेतील इराण आणि इस्रायल-अमेरिका यांच्यातील सुरू असलेल्या तीव्र संघर्ष आणि तणावपूर्ण परिस्थितीदरम्यान भारताला मोठा दिलासा मिळाला आहे. गेल्या काही दिवसांच्या कच्च्या तेलाच्या तुटवड्यानंतर आणि एलपीजीच्या तीव्र मागणीदरम्यान कच्च्या तेलाचा पुरवठा करणारा टँकर ‘शेनलाँग’ मुंबई बंदरावर सुरक्षितपणे पोहोचला आहे. विशेष म्हणजे या कच्च्या तेलाच्या टँकरचे नेतृत्व एका भारतीय कॅप्टनने केले होते. ‘शेनलाँग’ हा मोठा लायबेरियन ध्वज असलेला टँकर सौदी अरेबियातील रास तनुरा बंदरातून कच्चे तेल घेऊन निघाला होता.

युद्धस्थितीमुळे होर्मुझच्या सामुद्रधुनीत शिपिंगवर कडक निर्बंध असताना हा टँकर भारतात पोहोचणे हा एक मोठा राजनैतिक विजय मानला जात आहे. अरुंद होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून इराणने या टँकरला मंजुरी देणे हे भारत आणि इराणमधील खोल मैत्रीचे प्रतीक म्हणून पाहिले जात आहे. गेल्या काही आठवड्यांपासून भारताला एलपीजी सिलिंडरचा पुरवठा विस्कळीत झाला होता, आणि ग्राहकांना 25 दिवसांपर्यंत प्रतीक्षा करावी लागली होती. या शिपमेंटच्या आगमनाने रिफायनरीज लवकर सुरू होऊन देशांतर्गत आणि व्यावसायिक गॅसची कमतरता लवकरच संपेल, अशी अपेक्षा आहे.

भारताची हाक अन् इराणचे सहकार्य

इराण-अमेरिका युद्ध सुरू झाल्यापासून होर्मुझची सामुद्रधुनी जगातील सर्वात धोकादायक सागरी क्षेत्रांपैकी एक बनली आहे. जागतिक तेल पुरवठ्यासाठी हा मार्ग जीवनरेखा मानला जातो. या संकटादरम्यान, इराणने भारताप्रती ‘मैत्री’ दाखवत भारतीय क्रूसह या टँकरला मार्ग मोकळा करून दिला. सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, देशाचे ऊर्जा संकट आणखी वाढू नये म्हणून भारत सरकारने इराणशी उच्चस्तरीय राजनैतिक चर्चा केली. मुंबईत येणाऱ्या ‘शेनलाँग’ टँकरच्या अलीकडील प्रतिमांमुळे बाजारपेठेत सकारात्मक संदेश गेला आहे.

भारतीय कॅप्टनची कौतुकास्पद कामगिरी

होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जाणे जवळजवळ अशक्य मानले जात असताना ‘शेनलाँग’ या भारतीय टँकरचा सुरक्षित मार्ग हे मोठे यश आहे. या धोकादायक समुद्री मार्गावर नेव्हिगेट करण्यात भारतीय कॅप्टनने महत्त्वाची भूमिका बजावली. होर्मुझ सामुद्रधुनीच्या उच्च-जोखीम क्षेत्रातून जाताना जहाजाने आपली ओळख लपविण्यासाठी ‘डार्क मोड’चा वापर केला. याचा एक भाग म्हणून जहाजाने त्याची स्वयंचलित ओळखप्रणाली (एआयएस) तात्पुरती बंद केली. ती बंद केल्याने समुद्रात जहाजाचे स्थान शोधणे जवळजवळ अशक्य होते. अतिशय गोपनीयरित्या समुद्री प्रवास करत हा टँकर भारताच्या हद्दीत दाखल झाल्याने भारतीय कॅप्टनचे कौतुक होत आहे

लाखो टन कच्चे तेल आणि पुरवठा साखळी

‘शेनलाँग’ हा टँकर लाखो बॅरल कच्च्या तेलाने भरलेला आहे. मुंबई बंदरात हे तेल उतरवण्याची प्रक्रिया सुरू झाली असून आता ते थेट पाईपलाइनद्वारे रिफायनरीजमध्ये पाठविले जाईल. या एकाच शिपमेंटमुळे महाराष्ट्र आणि आसपासच्या राज्यांमध्ये एलपीजी सिलिंडरच्या पुरवठ्यातील व्यत्यय लक्षणीयरीत्या कमी होईल. गेल्या काही दिवसांपासून चुलीवर स्वयंपाक करावा लागत असलेल्या आणि गॅस सिलिंडरसाठी धावपळ करत असलेल्या हॉटेल व्यावसायिकांसाठी ही बातमी जीवनरेखा आहे.

तेलवाहू टँकरची वाटचाल…

• ‘शेनलाँग सुएझमॅक्स’ टँकरचा लायबेरियन ध्वजाखाली प्रवास
• हा टँकर सौदी अरेबियातील रास तनुरा बंदरातून निघाला होता
• सदर तेलवाहू टँकरमध्ये 135,335 मेट्रिक टन कच्चे तेल आहे
• सध्या मुंबईतील बंदरातून तेल उतरवण्यास सुरुवात झाली आहे
• कच्चे तेल पाइपलाईनद्वारे शहरातील रिफायनरीमध्ये नेले जाईल