पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी त्यांच्या सहा दिवसांच्या दौऱ्याच्या शेवटच्या टप्प्यात ऑकलंड येथे आयोजित एका सामुदायिक कार्यक्रमात भारतीय समुदायाला संबोधित केले. यावेळी पीएम मोदी म्हणाले की, तुमचे शरीर न्यूझीलंडमध्ये असले तरी तुमचा आत्मा भारतात आहे. पंतप्रधान मोदी भारतीय समुदायाला संबोधित करण्यासाठी मंचावर पोहोचताच संपूर्ण सभागृह मोदी-मोदीच्या घोषणांनी आणि टाळ्यांच्या कडकडाटाने गुंजले.
भारत आणि न्यूझीलंडच्या सभ्यता आणि वारशाबद्दल पीएम मोदी म्हणाले, “भारत ही हजारो वर्ष जुनी सभ्यता आहे, जी आज आपली पुरातनता जपत आधुनिकतेचा स्वीकार करत आहे. प्रत्येक युगात भारताने स्वतःला बदलले आहे. याचे कारण आपली शिकण्याची उत्सुकता आहे. भारत प्रत्येकाकडून शिकतो.”
आमच्यासाठी समोरच्या देशाची लोकसंख्या नाही तर लोककल्याणाची भावना महत्त्वाची आहे. त्यामुळेच आम्ही न्यूझीलंडकडून खूप काही शिकलो आणि अजूनही शिकत आहोत.” ते म्हणाले की, न्यूझीलंड हा जगातील असा देश आहे ज्याने सर्वप्रथम महिलांना मतदानाचा अधिकार दिला. आज आपण पाहतो की न्यूझीलंडच्या समाजात महिला मोठ्या प्रमाणावर योगदान देत आहेत.
महिलांच्या विकासातही भारत अग्रेसर आहे, महिलांसाठी शक्यतांची नवीन दारे उघडत आहे. ग्रामीण अर्थव्यवस्था देशाचे नशीब कशी बदलू शकते हे न्यूझीलंडने दाखवून दिले आहे. त्याची ताकद शेतीभोवती बांधलेली परिसंस्था आहे. ही एक उत्तम प्रेरणा आहे. लहान शेतकऱ्यांसह भारतासारख्या मोठ्या कृषीप्रधान देशासाठी हा मोठा धडा आहे.
न्यूझीलंडच्या मनुका मधाचा संदर्भ देत पंतप्रधान म्हणाले की, न्यूझीलंडने दाखवून दिले आहे की छोटे शेतकरीही बाजारात मोठे ब्रँड बनू शकतात. न्यूझीलंडचे हवामान स्मार्ट प्रिसिजन शेती तंत्रज्ञान देखील आपल्याला शिकण्यासारखे बरेच काही आहे.
न्यूझीलंडच्या 'मनुका हनी'ला लिक्विड गोल्ड म्हणतात. इथे जसा मधाचा संबंध परंपरा आणि चवीशिवाय आरोग्याशी आहे, त्याचप्रमाणे भारतातील आयुर्वेदातही मधाला खूप महत्त्व आहे. भारतातही आम्ही 'मधमाशी पालन' मिशन राबवत आहोत. त्यामुळे भारतातील मधाच्या उत्पादनात लक्षणीय वाढ झाली आहे. आजकाल हिमालयाच्या उंचीवरून येणारा मध सोन्यामध्ये आणि हिऱ्यांमध्ये बदलत आहे. मध उत्पादन वाढवण्याबाबत न्यूझीलंडकडून बरेच काही शिकता येईल.
दोन्ही देशांमधील क्रीडा क्षेत्रातील सहकार्याबाबत ते म्हणाले की, यावर्षी भारत-न्यूझीलंड क्रीडा संबंधांना एक वर्ष पूर्ण होत आहे. शंभर वर्षांपूर्वी आपला हॉकी संघ न्यूझीलंडमध्ये खेळायला आला होता आणि त्या दौऱ्यातील मेजर ध्यानचंद यांच्या कामगिरीची सर्वत्र चर्चा होत होती. त्याच्या हॉकीने न्यूझीलंडच्या लोकांची मने जिंकली. कंटेंट क्रिएटर्सच्या भाषेत सांगायचे तर, हे कोलॅबचे युग आहे.
रग्बीमधील सहकार्याबाबत पंतप्रधान म्हणाले, “दोन्ही देशांचे क्रीडा क्षेत्रातही उत्कृष्ट सहकार्य असू शकते; याचे उदाहरण म्हणजे रग्बी. काही काळापूर्वी ऑल ब्लॅकने रग्बी सामन्यात नेत्रदीपक विजयाची नोंद केल्याचे समोर आले. भारताला न्यूझीलंडकडून रग्बीमध्ये शिकायचे आहे.
भारताला रग्बीमध्ये पुढे येण्यासाठी प्रशिक्षक आणि तज्ज्ञांची गरज आहे. यासाठी न्यूझीलंड आम्हाला खूप मदत करू शकतो. “मी भुवनेश्वरमध्ये न्यूझीलंड रग्बी आणि रग्बी इंडियाच्या अलीकडील प्रशिक्षण कार्यक्रमाला चांगली सुरुवात मानतो.” क्रीडा तंत्रज्ञानाबाबत, भारताचे पंतप्रधान म्हणाले की, आज येथे येण्यापूर्वी ते न्यूझीलंडमध्ये एका स्पोर्ट्स स्टार्टअप कार्यक्रमाला गेले होते. स्पोर्ट्स टेकमध्ये होत असलेल्या नवनवीन कल्पनांनी मला प्रभावित केले. यातही आपण मिळून खूप काही करू शकतो, असा मला विश्वास आहे.
भारत आणि न्यूझीलंडचे भविष्य एकमेकांशी जोडलेले आहे. याचे उदाहरण अवकाश क्षेत्रातही आहे. भारताचे चांद्रयान चंद्राच्या दक्षिण ध्रुवावर उतरले तेव्हा संपूर्ण न्यूझीलंड नाचत होता. त्या दिवशी आम्हा सर्वांना अभिमान वाटला.
पंतप्रधान मोदी म्हणाले, “मी तुम्हाला आणखी एक अभिमानाची गोष्ट सांगतो. या यशात आणि तुम्हाला अभिमान वाटावा यासाठी न्यूझीलंडच्या तंत्रज्ञानाचाही मोठा वाटा आहे. अवकाश कंपनीने आमच्यासोबत अनेक प्रसंगी काम केले आहे.
हे सहकार्य आणखी पुढे नेण्यासाठी आम्ही प्रयत्नशील आहोत. भारत आणि न्यूझीलंडच्या अर्थव्यवस्था एकमेकांना किती देऊ शकतात हे दाखवण्यासाठी अंतराळ क्षेत्र पुरेसे आहे, हा आमच्या व्यापार कराराचा आत्मा आहे. हा व्यापार करार विकसित भारताच्या दिशेने आमच्या प्रवासाला गती देईल.”
न्यूझीलंडच्या माओरी समुदायाचा उल्लेख करून ते पुढे म्हणाले की, यामुळे भारत आणि न्यूझीलंड या दोन्ही देशांच्या व्यवसायाला संधी उपलब्ध होईल. दोन्ही देशांमध्ये आणखी एक मोठे साम्य आहे. हे साम्य आपल्या भारतीय संस्कृतीचे आणि तिच्या जतनाचे आहे.
आज मला विशेषतः 'माओरी समाजाची' आठवण करावीशी वाटते. हक्काला मी फक्त एक परफॉर्मन्स म्हणून पाहिलं नाही, तर मला त्यात समाजाचा आत्मा दिसला. धैर्य, स्वाभिमान, पूर्वजांचा आदर आणि संपूर्ण समाजाच्या सामूहिक शक्तीची भावना आहे. माओरी संस्कृतीत एक अतिशय सुंदर शब्द आहे, 'मनकीतांगा', याचा अर्थ आदर करणे, संबंधित असणे, मनापासून काळजी घेणे.
भारतातही आपण म्हणतो, 'अतिथी देवो भव.' शब्द, परिसर, वेशभूषा, भाषा भिन्न आहेत, पण भावना अगदी सारखीच आहे. त्याचप्रमाणे माओरी संस्कृतीत कुटुंबासाठी एक सुंदर शब्द आहे, 'फानो', म्हणजेच कुटुंब.
ते पुढे म्हणाले की यात अनेक पिढ्या, नातेसंबंध आणि संपूर्ण समुदायांचा समावेश आहे. भारत देखील कुटुंबाला केवळ एक सामाजिक व्यवस्था मानत नाही. आमच्यासाठी कुटुंब ही संस्था आहे.
माओदी परंपरेतील आणखी एक सुंदर कल्पना म्हणजे कैतया कितंगा. हे आपल्याला शिकवते की आपण निसर्गाचे मालक नाही तर त्याचे रक्षक आहोत. माता भूमीः पुत्रोहम पृथ्वीः असे भारतातही म्हटले जाते. पृथ्वी ही आपली माता आहे, या विचारावर आधारित आम्ही पृथ्वी मातेच्या रक्षणासाठी एक पेद्रे माँ के नाम, नैसर्गिक शेती मिशन इत्यादी अनेक मोहिमा राबवत आहोत.
मला माहीत आहे की हजारो किलोमीटर दूर राहूनही दिवसाच्या ओघात भारत जगाच्या कोणत्या ना कोणत्या कोपऱ्यात दिसतो. शरीर इथे असेल, मन तिथे असेल. म्हणूनच तुम्ही भारताच्या प्रत्येक कामगिरीवर लक्ष ठेवता.
पंतप्रधान म्हणाले, “जेव्हा तुम्ही स्टेडियममध्ये बसून क्रिकेट पाहता, तेव्हा अनेक गोष्टींची उणीव भासते, पण जेव्हा तुम्ही ते घरी टीव्हीवर पाहता, तेव्हा तुम्हाला प्रत्येक बारकाईने माहिती मिळते. त्याचप्रमाणे तुम्हाला भारतातील प्रत्येक तपशीलाची माहिती मिळते. यामुळेच आम्हाला सर्वात खास बनते.”
भारतीय कोठेही राहतात, ते त्या देशाच्या प्रगतीसाठी पूर्णपणे मदत करतात. आपल्या देशाच्या विकासाची माहितीही ते ठेवतात. आम्हाला आमच्या जन्मभूमीवर जेवढे प्रेम आहे, तेवढेच समर्पण आम्ही आमच्या कार्यभूमीलाही करतो.”च्या
हेही वाचा-
भारत हे जागतिक विकासाचे लाँच पॅड, मोदींचे गुंतवणूकदारांना आमंत्रण!
Comments are closed.