जोधपूर. संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांनी आधुनिक युद्धाचे बदलते स्वरूप लक्षात घेता तांत्रिक क्षमता, झटपट निर्णय आणि अचूक कृती हा लष्करी सामर्थ्याचा मुख्य आधार असल्याचे वर्णन केले. संरक्षण तंत्रज्ञान, सह-विकास आणि सह-उत्पादन या क्षेत्रांमध्ये मित्र देशांसोबत सहकार्य वाढविण्यावर भर देत ते म्हणाले की, भविष्यातील संरक्षण भागीदारीत तंत्रज्ञान आणि परस्पर विश्वास महत्त्वाची भूमिका बजावेल.
राजनाथ सिंह यांनी शनिवारी जोधपूर एअरफोर्स स्टेशनवर आयोजित आंतरराष्ट्रीय हवाई लष्करी सराव 'तरंग शक्ती-2026' या कार्यक्रमात भाग घेतला. सकाळी 10.55 वाजता हवाई दल स्टेशनवर पोहोचलेल्या संरक्षणमंत्र्यांनी भारतीय हवाई दलाचे जवान, मित्र देशांचे हवाई दल प्रमुख, लष्करी अधिकारी, वैमानिक आणि शिष्टमंडळ यांची भेट घेतली. सराव यशस्वीपणे पार पाडल्याबद्दल त्यांनी भारतीय हवाई दल आणि त्याच्याशी संबंधित सर्व संस्था आणि संघटनांचे अभिनंदन केले.
संरक्षण मंत्री म्हणाले की, बहुराष्ट्रीय लष्करी सराव विविध देशांच्या हवाई दलांना एकमेकांचे अनुभव, तंत्रज्ञान आणि रणनीती समजून घेण्याची संधी देतात. यामुळे परस्पर विश्वास वाढतो आणि ऑपरेशनल समन्वय मजबूत होतो.
ते म्हणाले की, आधुनिक युद्धाचे स्वरूप झपाट्याने बदलत आहे. आता युद्ध हे फक्त जमीन, पाणी आणि हवा इतकेच मर्यादित राहिलेले नाही, तर अवकाश, सायबर डोमेन, इलेक्ट्रोमॅग्नेटिक स्पेक्ट्रम आणि माहिती डोमेन हेही त्याचे महत्त्वाचे भाग बनले आहेत. कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), इलेक्ट्रॉनिक युद्ध प्रणाली आणि लांब पल्ल्याच्या अचूक स्ट्राइक शस्त्रांनी युद्धाचे स्वरूप आणि गती बदलली आहे.
राजनाथ सिंह म्हणाले की, भविष्यात केवळ शस्त्रास्त्रांच्या संख्येवरून लष्करी सामर्थ्य मोजले जाणार नाही, तर शत्रूच्या कारवाया समजून घेण्याची, वेगवान निर्णय घेण्याची आणि अचूक कारवाई करण्याची क्षमताही निर्णायक ठरेल.
आत्मनिर्भर संरक्षण क्षमतेवर भारताचा भर
संरक्षण मंत्री म्हणाले की, सध्याच्या जागतिक परिस्थितीत आणि वेगाने बदलत असलेल्या भू-राजकीय परिस्थितीत प्रत्येक देशाने सतर्क राहणे गरजेचे आहे. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वाखाली भारताने संरक्षण क्षेत्रात स्वावलंबन हे राष्ट्रीय धोरण स्वीकारले आहे. दीर्घकाळ चालणाऱ्या युद्धांच्या आव्हानांना तोंड देण्यासाठी स्वदेशी शस्त्रे आणि गंभीर तंत्रज्ञान निर्माण करण्याची क्षमता विकसित करणे आवश्यक आहे.
ते म्हणाले की, स्वातंत्र्याच्या वेळी मर्यादित साधनसामग्रीसह सुरू झालेले भारतीय हवाई दल आज आधुनिक विमाने, अचूक स्ट्राइक शस्त्रे, अत्याधुनिक सेन्सर्स आणि एकात्मिक नेटवर्कने सुसज्ज असलेले सक्षम लष्करी दल बनले आहे. तेजस लढाऊ विमाने, ध्रुव आणि प्रचंड हेलिकॉप्टर, लाइट युटिलिटी हेलिकॉप्टर, आकाश हवाई संरक्षण प्रणाली आणि प्रगत रडार तंत्रज्ञान ही भारताच्या स्वदेशी संरक्षण क्षमतेची प्रमुख उदाहरणे आहेत.
ते म्हणाले की, प्रगत मध्यम लढाऊ विमान कार्यक्रमांतर्गत पाचव्या पिढीतील स्टेल्थ लढाऊ विमानांचे तंत्रज्ञान विकसित करण्याचे काम केले जात आहे.
मित्र देशांसोबत संरक्षण सहकार्य वाढवण्यावर भर
राजनाथ सिंह यांनी संरक्षण संशोधन, सह-विकास, सह-उत्पादन, देखभाल, प्रशिक्षण आणि तांत्रिक नवकल्पना या क्षेत्रात मित्र देशांसोबत सहकार्याच्या अफाट शक्यतांचा उल्लेख केला. भविष्यात संरक्षण संबंध केवळ शस्त्रे आणि लष्करी व्यासपीठांपुरते मर्यादित राहणार नसून तंत्रज्ञान आणि परस्पर विश्वास ही त्यांची सर्वात मोठी ताकद असेल, असे ते म्हणाले.
ते म्हणाले की, भारत आपली स्वदेशी संरक्षण क्षमता बळकट करण्यासाठी तसेच विश्वसनीय भागीदार देशांसोबत सहकार्य वाढवण्यासाठी तयार आहे.
'तरंग शक्ती-2026' या दिशेने एक महत्त्वाचा उपक्रम असल्याचे सांगून संरक्षण मंत्री म्हणाले की, अशा बहुराष्ट्रीय लष्करी सरावांमुळे विविध देशांच्या हवाई दलांना त्यांचे तंत्रज्ञान, रणनीती आणि ऑपरेशनल अनुभव शेअर करण्याची संधी मिळते. हे संयुक्तपणे काम करण्याची क्षमता आणि परस्पर समन्वय मजबूत करते आणि भविष्यातील सुरक्षा आव्हानांना सामोरे जाण्यासाठी तयारी सुधारते.
'तरंग शक्ती-2026' च्या माध्यमातून भारताने आंतरराष्ट्रीय संरक्षण सहकार्य, स्वदेशी तंत्रज्ञान, धोरणात्मक भागीदारी आणि मैत्रीपूर्ण देशांसोबत परस्पर विश्वास मजबूत करण्याच्या आपल्या वचनबद्धतेचा पुनरुच्चार केला.
Comments are closed.