पांडव बत्ती वनस्पती: त्याचे फायदे आणि वाढण्याची पद्धत जाणून घ्या

नवी दिल्ली: तुमच्या घरातील तूप किंवा तेल संपले असेल आणि वीजही गेली असेल तर काळजी करण्याची गरज नाही. एक अशी वनस्पती आहे ज्याची पाने दिव्याच्या वातीप्रमाणे जळतात आणि संपूर्ण घर उजळतात. त्याला पांडव बत्ती वनस्पती म्हणतात. ही वनस्पती महाभारत काळाशी संबंधित मानली जाते. असे म्हटले जाते की पांडव 12 वर्षे वनवासात होते तेव्हा त्यांनी या वनस्पतीच्या पानांचा उपयोग जंगलात प्रकाश टाकण्यासाठी केला होता. या पानांवर तेल लावायचे, लाकडात बांधायचे आणि टॉर्चसारखे जाळायचे. या कारणास्तव याला पांडव बत्ती किंवा पांडव पट्टी असे नाव पडले.

वनस्पती वैशिष्ट्ये

या वनस्पतीचे शास्त्रीय नाव Callicarpa tomentosa आहे. ही एक दुर्मिळ वनस्पती आहे जी भारतातील पश्चिम आणि पूर्व घाट आणि आर्द्र जंगलात आढळते. विविध ठिकाणी याला पट्टा बत्ती, कपूर बत्ती आणि तेलुगुमध्ये बोडिगा चेट्टू असेही म्हणतात.

त्याच्या पानांच्या खालच्या पृष्ठभागावर बारीक, मखमली आणि पांढरे केस असतात, जे तेल किंवा तूप सहजपणे शोषून घेतात. त्यामुळे त्याची पाने दिव्यात वात म्हणून वापरता येतात. विशेष बाब म्हणजे ही पाने जळल्यानंतर लगेच राखेत बदलत नाहीत, तर बराच वेळ हळूहळू जळत राहतात. याशिवाय ही वनस्पती आरोग्यासाठीही खूप फायदेशीर मानली जाते. आयुर्वेदात याचे अनेक फायदे सांगितले आहेत, जसे की डोकेदुखी दूर करण्यासाठी, हिरड्या मजबूत करण्यासाठी, चेहऱ्यावर चमक आणण्यासाठी आणि पचन सुधारण्यासाठी याच्या पानांचा वापर केला जातो.

पांडव बत्तीची रोपे घरी कशी वाढवायची

तुम्ही ते तुमच्या बाल्कनीमध्ये सहज वाढवू शकता. यासाठी 14 ते 16 इंच खोल मातीचे भांडे वापरावे, ज्यामध्ये पाण्याचा निचरा होण्यासाठी छिद्रे असतील. 40% सामान्य माती, 30% गांडूळ खत आणि 30% वाळू किंवा कोको पीट मिसळून भांडे भरा. रोपाला सकाळी 3 ते 4 तास हलका सूर्यप्रकाश मिळेल अशा ठिकाणी ठेवा. कडक सूर्यप्रकाशापासून संरक्षण करा आणि वरची माती कोरडी झाल्यावरच पाणी द्या. पूजेमध्ये वापरण्यासाठी, त्याची हलकी वाळलेली पाने गुंडाळा, ती तेलात बुडवा आणि दिव्यातील वात सारखी जाळून टाका.