शेअर मार्केट क्रॅश: एकाच झटक्यात 10 लाख कोटींहून अधिक रुपयांचे नुकसान, सेन्सेक्स 1700 अंकांनी घसरला, जाणून घ्या घसरणीचे कारण?

शेअर मार्केट क्रॅश: आज, 4 मार्च, भारतीय शेअर बाजारांमध्ये सलग दुसऱ्या दिवशी मोठी घसरण पाहायला मिळाली. सुरुवातीच्या व्यवहारात सेन्सेक्स 1,700 अंकांनी घसरला. निफ्टी 24,400 च्या खाली 530 अंकांनी घसरला.

या मोठ्या घसरणीमुळे गुंतवणूकदारांच्या होळीच्या आनंदावर विरजण पडले आहे. काही मिनिटांतच गुंतवणूकदारांचे 10 लाख कोटी रुपयांहून अधिक नुकसान झाले. BSE वर सूचीबद्ध कंपन्यांचे एकूण मार्केट कॅप 456.90 लाख कोटी रुपयांवरून 446.45 लाख कोटी रुपयांवर घसरले.

इराण आणि इस्रायल-अमेरिका यांच्यात सुरू असलेले युद्ध, कच्च्या तेलाच्या किमतीत झालेली वाढ आणि परकीय गुंतवणूकदारांकडून सातत्याने होत असलेली विक्री यामुळे गुंतवणूकदारांचे मनोधैर्य खचले आहे. आयटी वगळता सर्व प्रमुख क्षेत्रीय निर्देशांक तोट्यासह व्यवहार करत होते.

मिडकॅप आणि स्मॉलकॅप निर्देशांकातही 2% पेक्षा जास्त घसरण दिसून आली. सकाळी 9:25 च्या सुमारास बीएसई सेन्सेक्स 1,721.97 अंक किंवा 2.15 टक्क्यांनी घसरून 78,516.88 वर व्यवहार करत होता. निफ्टी 529.05 अंकांनी किंवा 2.13 टक्क्यांनी घसरून 24,348.60 वर होता.

आज शेअर बाजारातील घसरणीची पाच मोठी कारणे

1. मध्य पूर्व मध्ये वाढता संघर्ष

गेल्या तीन दिवसांत मध्यपूर्वेतील तणाव झपाट्याने वाढला आहे. त्याचा परिणाम शेअर बाजारावर स्पष्टपणे दिसून येत आहे. शनिवारी अमेरिका आणि इस्रायलने संयुक्तपणे इराणवर लष्करी कारवाई केली. या हल्ल्यांमध्ये इराणचे सर्वोच्च नेते अयातुल्ला अली खामेनी मारले गेले.

प्रत्युत्तर म्हणून इराणने अमेरिका आणि इस्रायलच्या तळांवर क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ले केले. या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर होर्मुझची सामुद्रधुनी बंद करण्यात आली आहे. भारताचा सुमारे 40 टक्के ऊर्जा पुरवठा याच सागरी मार्गाने होतो, त्यामुळे भारताची चिंता वाढली आहे. मध्य पूर्व युद्ध कोठे संपेल आणि कोणत्या कंपन्या आणि त्यांचे स्टॉक प्रभावित होऊ शकतात यावर गुंतवणूकदार आता अंदाज लावत आहेत.

2. कमकुवत जागतिक सिग्नल

जगभरातील शेअर बाजारातील कमजोरीचा परिणाम आज भारतीय शेअर बाजारावरही दिसून आला. अमेरिका, इस्रायल आणि इराणमधील वाढत्या तणावाच्या आर्थिक परिणामामुळे गुंतवणूकदार चिंतेत आहेत. आशियाई बाजारातील घसरण सलग तिसऱ्या दिवशीही कायम राहिली. जपानचा टॉपिक्स निर्देशांक 4 टक्क्यांहून अधिक घसरला, तर हाँगकाँगचा हँग सेंग 2 टक्क्यांहून अधिक घसरला.

दक्षिण कोरियाचा शेअर बाजारही 11 टक्क्यांनी घसरला. अमेरिकेचे शेअर बाजारही काल रात्री मोठ्या घसरणीसह बंद झाले. डाऊ जोन्स 403 अंकांनी घसरला, S&P 500 0.9 टक्क्यांनी घसरला आणि Nasdaq 1 टक्क्यांनी घसरला.

3. कच्च्या तेलाचा धक्का

सध्या तेलाच्या किमती ही शेअर बाजारासाठी सर्वात मोठी चिंतेची बाब बनली आहे. ब्रेंट क्रूडचे दर प्रति बॅरल $81-$82 पर्यंत पोहोचले आहेत. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून होणाऱ्या तेल पुरवठ्यात व्यत्यय येण्याची भीती यामुळे आहे.

जागतिक तेल पुरवठ्यासाठी हा महत्त्वाचा सागरी मार्ग आहे. विश्लेषकांचे म्हणणे आहे की कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमती भारतासाठी मोठा आर्थिक धोका बनू शकतात, कारण भारत आपल्या तेलाच्या गरजेपैकी 85 टक्के परदेशातून आयात करतो.

जिओजित इन्व्हेस्टमेंट्सचे मुख्य गुंतवणूक रणनीतीकार व्हीके विजयकुमार म्हणाले की, ही लढाई दीर्घकाळ सुरू राहिल्यास बाजारासाठी सर्वात मोठी चिंता त्याचा आर्थिक परिणाम असेल. त्यांच्या मते, वाढत्या भांडणामुळे आणि कच्च्या तेलाच्या किमतीत वाढ झाल्यामुळे बाजारात अनिश्चितता वाढली आहे.

तेलाच्या वाढत्या किमतींमुळे भारताची व्यापार तूट वाढू शकते, रुपयावर दबाव येऊ शकतो आणि कॉर्पोरेट कमाईला फटका बसू शकतो, असा इशारा त्यांनी दिला. याशिवाय वाढत्या महागाईचा आर्थिक विकासावर परिणाम होऊ शकतो.

4. परदेशी गुंतवणूकदारांकडून विक्री

विदेशी संस्थात्मक गुंतवणूकदारांकडून (एफआयआय) सातत्याने होणारी विक्रीही शेअर बाजारासाठी चिंतेची बाब आहे. विदेशी गुंतवणूकदारांनी सोमवार, 2 मार्च रोजीच्या व्यवहारात 3,295.64 कोटी रुपयांचे समभाग विकले. गेल्या आठ महिन्यांपासून विदेशी गुंतवणूकदार सतत निव्वळ विक्री करणारे राहिले आहेत, त्यामुळे बाजारातील भावना कमकुवत झाली आहे.

5. भारत VIX मध्ये तीव्र वाढ

इंडिया VIX, जे शेअर बाजारातील चढउतार दर्शवते. आज ते जवळपास 14 टक्क्यांनी वाढून 19.51 वर पोहोचले आहे, जे गुंतवणूकदारांची वाढती अनिश्चितता दर्शवते. भू-राजकीय तणाव आणि तेलाच्या वाढत्या किमतींबाबत व्यापारी सावध झाले आहेत, त्यामुळे बाजारपेठेत भीती आणि अस्थिरता वाढली आहे.