युद्धाच्या वातावरणात बीजिंगमध्ये ट्रम्प, शी जिनपिंग यांची भेट, मास्कसोबत! 'इराण-मित्र' चीनकडून काही संदेश?

डोनाल्ड ट्रम्प दुसऱ्यांदा अमेरिकेचे अध्यक्ष झाल्यानंतर पहिल्यांदाच चीनला भेट दिली. अध्यक्ष शी जिनपिंग यांच्याशी समोरासमोर बैठकीसाठी ते बुधवारी बीजिंगमध्ये आले. अमेरिकेतील धनाढ्य उद्योगपतींचा एक गट अमेरिकन राष्ट्राध्यक्षांसोबत या दौऱ्यावर आहे. इराण संघर्षादरम्यान जगातील दोन मोठ्या आर्थिक शक्तींच्या आमने-सामने होणाऱ्या बैठकीकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले आहे.

ट्रम्प यांच्यासोबत इलॉन मस्क आणि जेन्सेन हुआंगसारखे अब्जाधीश भांडवलदार आहेत. सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, अमेरिकेचे व्यावसायिक यश सुनिश्चित करण्यासाठी दोन्ही देश व्यापार, तंत्रज्ञान आणि आंतरराष्ट्रीय रसद (सध्या इराण युद्ध आणि होर्मुझच्या नाकेबंदीमुळे विस्कळीत) मध्ये सुव्यवस्था आणण्याबद्दल बोलतील. चीनचे उपाध्यक्ष हान झेंग यांनी बीजिंग विमानतळावर ट्रम्प यांचे स्वागत केले. त्यांच्यासोबत चीनमधील अमेरिकेचे राजदूत डेव्हिड परड्यू, अमेरिकेतील चीनचे राजदूत शी फेंग आणि चीनचे कार्यकारी उप परराष्ट्र मंत्री मा झाओशू हे उपस्थित होते.

विमानातून खाली उतरल्यानंतर स्वागत समारंभात अमेरिकन राष्ट्राध्यक्षांना लष्करी सन्मान देण्यात आला. निळा-पांढरा गणवेश परिधान केलेल्या सुमारे 300 चिनी तरुणांनी आणि चिनी सैन्याच्या बँडने रेड कार्पेटवर ट्रम्प यांचे स्वागत केले. सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, शी जिनपिंग गुरुवारी सकाळी अधिकृतपणे अमेरिकन राष्ट्राध्यक्षांची भेट घेणार आहेत. असे मानले जात आहे की दोन राष्ट्रप्रमुखांमधील हाय प्रोफाईल बैठकीत मध्यपूर्वेतील संघर्षाच्या गतिशील स्वरूपावर चर्चा होऊ शकते. हे लक्षात घेतले पाहिजे की इराण युद्धाने होर्मुझची नाकेबंदी केल्याने ऊर्जा संकट वाढत आहे. त्याचा प्रभाव संपूर्ण जगावर पडत आहे. अशा परिस्थितीत 'इराण-मित्र' चीनसोबतच्या बैठकीनंतर ट्रम्प काय संदेश देतात, हे आता पाहावे लागेल.

योगायोगाने गेल्या मार्चमध्ये ट्रम्प यांचा चीन दौरा ठरला होता. मात्र, इराण युद्धामुळे त्यास विलंब झाला. युद्धजन्य परिस्थिती असूनही, अमेरिकेच्या अध्यक्षांनी बीजिंगला भेट देण्यास वारंवार रस व्यक्त केला. ते म्हणाले की राष्ट्रपती शी यांच्याशी लवकरात लवकर समोरासमोर भेट व्हावी अशी त्यांची इच्छा आहे. हे लक्षात घ्यावे की ट्रम्प 13 ते 15 मे या तीन दिवसांच्या चीन दौऱ्यावर जाणार आहेत. ट्रम्प यांच्या दौऱ्यादरम्यान चीनचे अध्यक्ष शी जिनपिंग यांच्या भेटीत पश्चिम आशियातील संघर्ष, इराणची परिस्थिती आणि दोन्ही देशांमधील व्यापार संबंधांवर महत्त्वपूर्ण चर्चा होण्याची शक्यता आहे.