ग्रूमिंग गँगचा मुद्दा काय आहे आणि आता त्याची चर्चा का आहे?

तथाकथित “ग्रूमिंग गँग” वाद पुन्हा एकदा ब्रिटनमध्ये चर्चेत आला आहे. खासदार रुपर्ट लोवे यांनी संसदेत एक भावनिक भाषण दिले, ज्या लोकांच्या संगठित लैंगिक शोषणाचा आरोप आहे अशा लोकांच्या साक्ष वाचून दाखवल्या. स्वतंत्र तपासाच्या सुनावणीदरम्यान समोर आलेल्या गोष्टी जगाने ऐकून घ्याव्यात, असे ते म्हणाले.

लोवे यांनी खासदारांना पीडितांची साक्ष गांभीर्याने ऐकून केवळ वाद घालण्याऐवजी ठोस कारवाई करण्याचे आवाहन केले. अशा तपासाची गरज नसून पीडितांना न्याय मिळवून देण्यासाठी ही तपासणी व्हायला हवी होती, असे ते म्हणाले.

संसदेत पीडितांचे निवेदन, नेते काय म्हणाले?

संसदेतील भाषणादरम्यान त्यांनी अनेक पीडितांची विधाने वाचली. या विधानांमध्ये दीर्घकालीन कथित लैंगिक शोषण, हिंसा, धमक्या, वांशिक भेदभाव आणि संस्थात्मक अपयशाच्या आरोपांचा समावेश आहे. पोलीस, आरोग्य कर्मचारी आणि बाल संगोपन संस्थांनी वेळीच मदत केली नसल्याचा आरोप काही पीडितांनी केला.

काय प्रकरण आहे?

या साक्षी गट-आधारित बाल लैंगिक शोषणाच्या तपासाशी संबंधित आहेत. लोवे यांनी मिळवलेल्या कागदपत्रांनुसार, गेल्या वर्षी केलेल्या एका खाजगी तपासणीत ब्रिटनमधील किमान 85 भागात कथित “गँग-आधारित बाल लैंगिक शोषण” ची चिन्हे आढळली.

पाकिस्तानशी काय संबंध?

गेल्या वर्षी ऑगस्टमध्ये जारी केलेल्या निवेदनात असे म्हटले होते की अशा टोळ्या गेल्या अनेक दशकांपासून सक्रिय आहेत आणि त्यांची व्याप्ती पूर्वीपेक्षा खूप विस्तृत असू शकते. अनेक प्रकरणांमध्ये पाकिस्तानी वंशाच्या पुरुषांची नावे समोर आली आणि सार्वजनिक संस्थांकडून निष्काळजीपणाचे नमुने दिसून आले, असा दावाही निवेदनात करण्यात आला आहे.

संसदेत वाचलेल्या साक्ष्यांमध्ये, अनेक पीडितांनी सांगितले की त्यांना लहान वयात शोषण, धमक्या आणि मानसिक छळाचा सामना करावा लागला. काही पीडितांनी आरोप केला आहे की गुन्हेगारांनी त्यांचा अपमान आणि नियंत्रण करण्यासाठी वंश आणि धर्माचा वापर केला.

शारीरिक छळ कसा झाला?

एका पीडितेने सांगितले की काही लोक ख्रिश्चन आणि गोऱ्या मुलींना निकृष्ट मानतात, तर मुस्लिम मुलींना अधिक आदरणीय मानले जाते. तिला अपमानित करण्यासाठी आणि मानसिकरित्या तोडण्यासाठी अशा कमेंटचा वापर केला जात असल्याचे तिने सांगितले. आणखी एका पीडितेने आरोप केला आहे की तिच्या धार्मिक श्रद्धेची खिल्ली उडवली गेली आणि तिचा मानसिक छळ करण्यात आला.

महिला पिंजऱ्यात कैद होत्या का?

एका महिलेने आरोप केला आहे की तिने 15 ते 20 महिलांना पिंजऱ्यात बंद केलेले पाहिले होते. तेथे महिलांना अमानुष वागणूक दिली जात असून, त्यांना प्रचंड यातना सहन कराव्या लागल्याचा दावा पीडितेने केला आहे. तिच्यावरही अत्यंत क्रूरपणे अत्याचार झाल्याचा आरोप तिने केला आहे.

पीडितेच्या म्हणण्यानुसार, तिला मदत करण्याऐवजी तेथे उपस्थित काही लोक संपूर्ण घटनेचे व्हिडिओ रेकॉर्डिंग करत होते, हसत होते आणि मनोरंजन म्हणून तिचा अत्याचार पाहत होते. ही साक्ष देताना लोवे म्हणाले की, तपासादरम्यान समोर आलेले आरोप या संपूर्ण प्रकरणाची गंभीरता दर्शवतात आणि त्यावर गंभीर कारवाईची गरज आहे.

पोलिसांवरही आरोप झाले का?

लोवे यांनी संसदेत एका महिलेच्या साक्षीचाही संदर्भ दिला, ज्यामध्ये तिने आरोप केला की काही पोलीस अधिकारी तिच्या कथित गैरवर्तन करणाऱ्यांमध्ये होते. इतर पीडितांनी दावा केला की त्यांचे अनेक वर्षांपासून सतत शोषण होत होते आणि संबंधित संस्था वेळीच हस्तक्षेप करण्यात अयशस्वी ठरल्या.

काही दाखल्यांमध्ये रुग्णालये आणि इतर सार्वजनिक संस्थांवरही प्रश्न उपस्थित करण्यात आले होते. पीडितांनी अनेकदा पुढे येऊनही त्यांची परिस्थिती गांभीर्याने घेतली जात नसल्याचा आरोप करण्यात आला. आणखी एका साक्षीने असा दावा केला आहे की काही सण आणि सुट्ट्यांमध्ये अशा क्रियाकलाप कथितपणे वाढतात.

लोवे म्हणाले की, तपासादरम्यान समोर आलेल्या काही साक्ष अत्यंत त्रासदायक होत्या. काही पीडितांनी गंभीर शारीरिक आणि मानसिक अत्याचाराचा आरोप केला आणि सांगितले की त्यांना दीर्घकाळ भीती आणि दबावाखाली ठेवण्यात आले.

संसदेत वाचलेल्या शेवटच्या साक्षीमध्ये, पीडितेने आवाहन केले की भविष्यात इतर कोणत्याही मुलाला अशा परिस्थितीचा सामना करावा लागू नये आणि जबाबदार संस्थांनी घाबरण्याऐवजी कारवाई करावी.

तपास अहवाल कधी जाहीर होणार?

आपल्या भाषणाच्या शेवटी लोवे म्हणाले की, संसद भवनात उपस्थित असलेल्या प्रत्येकाची जबाबदारी आहे की ते केवळ चर्चेपुरते मर्यादित न राहता प्रत्यक्ष कृती करणे. ते म्हणाले की त्यांच्या तपासाशी संबंधित अहवाल येत्या काही दिवसांत प्रसिद्ध केला जाईल आणि ब्रिटनमध्ये या विषयावर मोठा बदल घडू शकेल असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला.

ब्रिटनच्या 'ग्रूमिंग गँग' काय आहेत?

ब्रिटनमध्ये, “ग्रूमिंग गँग” हा शब्द अशा प्रकरणांसाठी वापरला जातो ज्यात लहान मुले आणि किशोरवयीन मुलांचे प्रलोभन, धमकावून, ड्रग्ज वापरून किंवा अन्यथा त्यांचे दीर्घकाळ शोषण केल्याचा आरोप आहे.

रॉदरहॅम, रॉचडेल आणि ओल्डहॅम सारख्या शहरांमध्ये प्रकरणे नोंदवल्यानंतर हा मुद्दा राष्ट्रीय पातळीवर आला. या प्रकरणांमध्ये पोलीस, स्थानिक प्रशासन आणि समाजसेवेच्या भूमिकेवरही गंभीर प्रश्न उपस्थित करण्यात आले. सध्या सुरू असलेल्या अधिकृत तपासानुसार, इंग्लंड आणि वेल्समधील ग्रूमिंग टोळ्यांद्वारे मुलांचे लैंगिक शोषण आणि अत्याचाराशी संबंधित प्रकरणांची चौकशी केली जात आहे.

या प्रकरणाच्या इतिहासावरून असे दिसून येते की 2002 मध्ये तत्कालीन खासदार ॲन क्रायर यांनी पहिल्यांदाच त्यांच्या मतदारसंघातील मुलींना संघटित गटांकडून लक्ष्य केले जात असल्याचा जाहीर इशारा दिला होता.

2010 मध्ये किती अटक करण्यात आली?

त्यानंतर, 2010 मध्ये, रॉदरहॅममध्ये 12 ते 16 वयोगटातील मुलींवर लैंगिक अत्याचार केल्याप्रकरणी पाच जणांना दोषी ठरवण्यात आले. त्यानंतरच्या तपासात रॉदरहॅमसह अनेक शहरांमध्ये संघटित शोषणाचे जाळे उघड झाले.

येत्या काही वर्षांत, रॉचडेल, ओल्डहॅम, टेलफोर्ड, ब्रिस्टल, ऑक्सफर्ड, हडर्सफील्ड, हॅलिफॅक्स आणि बॅनबरीसह अनेक शहरांमध्ये अशाच प्रकारच्या प्रकरणांमध्ये दोषींना शिक्षा सुनावण्यात आली. 11 ते 16 वयोगटातील अनेक मुलींना आधी विश्वासात घेऊन, भेटवस्तू, लक्ष, दारू किंवा ड्रग्ज दिले गेले आणि नंतर त्यांचे शोषण करण्यात आल्याचे या प्रकरणांतील आरोप होते.