जगभरात तेल विकण्यास इराण तयार, अमेरिकेने उठवली बंदी, भारताला होणार मोठा फायदा!

इराण तेल निर्यात दिलासा: अमेरिका आणि इराण यांच्यात स्वित्झर्लंडमध्ये झालेल्या चर्चेनंतर इराणला ६० दिवसांसाठी तेल आणि पेट्रोलियम उत्पादनांची निर्यात करण्याची परवानगी मिळाली आहे. यूएस ट्रेझरी डिपार्टमेंटने जारी केलेल्या परवान्याअंतर्गत इराण 21 ऑगस्टपर्यंत कच्चे तेल आणि पेट्रोकेमिकल उत्पादने विकू शकणार आहे. या निर्णयामुळे जागतिक तेल बाजारात पुरवठा वाढण्याची अपेक्षा आहे, ज्यामुळे भारतासारख्या मोठ्या तेल आयातदार देशांना फायदा होऊ शकतो. त्यामुळे तेलाच्या किमतींवरील दबाव कमी होऊन ऊर्जा सुरक्षा मजबूत होऊ शकते, असे तज्ज्ञांचे मत आहे.

इराण 21 ऑगस्टपर्यंत तेल विकू शकणार आहे

करारानुसार, इराणला 21 ऑगस्टपर्यंत कच्चे तेल, पेट्रोकेमिकल उत्पादने आणि इतर पेट्रोलियम उत्पादनांचे उत्पादन, वाहतूक आणि विक्री करण्याची परवानगी देण्यात आली आहे. त्या बदल्यात, इराणने सामरिकदृष्ट्या महत्त्वाच्या होर्मुझ सामुद्रधुनीतून जहाजांच्या हालचालींवर परिणाम न करण्याचे आश्वासन दिले आहे. हा निर्णय अशा वेळी आला आहे जेव्हा अमेरिकेचे उपाध्यक्ष जेडी वन्स यांनी नुकतेच सांगितले की अमेरिका आणि इराण यांच्यात सुरू असलेल्या चर्चेत सकारात्मक प्रगती झाली आहे.

कोषागार विभागाने विशेष परवाना जारी केला

अमेरिकेच्या ट्रेझरी विभागाने 'इराण जनरल लायसन्स एक्स' जारी केला आहे. या परवान्याअंतर्गत, कच्चे तेल, पेट्रोकेमिकल उत्पादने आणि इराणी उत्पत्तीच्या इतर पेट्रोलियम उत्पादनांशी संबंधित अशा अनेक व्यवहारांना परवानगी देण्यात आली आहे, जे पूर्वी निर्बंधांच्या कक्षेत आले होते. परवान्यानुसार, उत्पादन, विक्री, वितरण आणि शिपमेंटशी संबंधित अत्यावश्यक व्यावसायिक व्यवहार 21 ऑगस्टपर्यंत वैध राहतील.

भारतासाठी हा निर्णय महत्त्वाचा का आहे?

भारत आपल्या एकूण गरजेपैकी 85 टक्के कच्च्या तेलाची आयात करतो. अशा परिस्थितीत जागतिक बाजारपेठेत तेलाचा पुरवठा वाढणे ही भारतासाठी दिलासादायक बातमी ठरू शकते. इराणवर अमेरिकेच्या निर्बंधांपूर्वी, भारत त्याच्या प्रमुख तेल खरेदीदारांपैकी एक होता.

2019 मध्ये, अमेरिकेने इराणवर कठोर निर्बंध लादल्यानंतर, भारताने इराणच्या तेलाची आयात मोठ्या प्रमाणात कमी केली होती. यानंतर रशिया आणि इतर देशांकडून तेलाची आयात वाढवण्यात आली.

हेही वाचा- 60 दिवस, 6 अब्ज डॉलर्स आणि जगाच्या नजरा; अमेरिका आणि इराणमधील या कराराची संपूर्ण आतली कहाणी जाणून घ्या

तेलाच्या किमती आणि पुरवठ्यावर परिणाम होऊ शकतो

इराणच्या अतिरिक्त तेलाच्या पुरवठ्यामुळे जागतिक बाजारपेठेत उपलब्धता वाढू शकते, ज्यामुळे किमतींवरील दबाव कमी होईल, असे तज्ज्ञांचे मत आहे. तेल बाजार स्थिर राहिल्यास भारताला आयात खर्च कमी करण्यास आणि ऊर्जा सुरक्षा मजबूत करण्यास मदत होऊ शकते. मात्र, हा दिलासा सध्या ६० दिवसांसाठी असून पुढील स्थिती अमेरिका-इराण चर्चेच्या निकालावर अवलंबून असेल.