अमेरिका विरुद्ध इराण: हवाई हल्ले थांबत नाहीत, सलग 10व्या रात्री बॉम्बचा पाऊस, आता मोठे युद्ध होणार का?

नवी दिल्ली: अमेरिका आणि इराणमधील तणाव पुन्हा एकदा गंभीर पातळीवर पोहोचला आहे. अमेरिकेच्या लष्कराने सलग दहाव्या रात्री इराणच्या विविध लष्करी तळांवर हवाई हल्ले केले. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीमध्ये सुरक्षित सागरी वाहतूक पूर्ववत करणे आणि इराणची लष्करी क्षमता कमकुवत करणे हा या हल्ल्यांचा उद्देश असल्याचे अमेरिकेचे म्हणणे आहे. दुसरीकडे, इराणही सातत्याने प्रत्युत्तर देत आहे, त्यामुळे संपूर्ण पश्चिम आशियातील परिस्थिती अधिकच तणावपूर्ण बनली आहे.

होर्मुझच्या सामुद्रधुनीबाबत तीव्र कारवाई

यूएस सेंट्रल कमांडच्या म्हणण्यानुसार, ताजे हल्ले इराणच्या लष्करी तळांवर करण्यात आले आहेत ज्यांचा वापर व्यापारी जहाजांवर हल्ले करण्यासाठी केला जात होता. याआधीही अमेरिकेने क्षेपणास्त्र प्रक्षेपण स्थळे, हवाई संरक्षण यंत्रणा, कमांड सेंटर्स आणि तटीय पाळत ठेवण्याच्या तळांना लक्ष्य केले आहे.

अमेरिकन सैनिकांच्या मृत्यूनंतर कठोर भूमिका

अलीकडेच जॉर्डन आणि इराकमध्ये अमेरिकन सैनिकांच्या मृत्यूनंतर राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराणला कडक इशारा दिला होता. जर इराणने अमेरिकन सैनिकाची हत्या केली तर त्याचे परिणाम भोगावे लागतील, असे ते म्हणाले. "कित्येक पट जास्त किंमत" भरावे लागेल. शहीद जवानांना श्रद्धांजली वाहण्यासाठी ट्रम्प डोव्हर एअर फोर्स बेसवरही पोहोचले.

इराणच्या हल्ल्याचा फटका मित्र राष्ट्रांनाही बसला

इराणने अमेरिकेचे मित्र राष्ट्र कुवेत, जॉर्डन आणि बहरीनवरही मिसाइल आणि ड्रोन हल्ले केले. जॉर्डनने मध्य हवेत अनेक क्षेपणास्त्रे पाडल्याचा दावा केला, तर बहरीनने त्याच्या हवाई वाहतुकीला लक्ष्य केल्याचा निषेध केला. त्याचवेळी, ब्रिटनच्या सागरी सुरक्षा एजन्सीच्या म्हणण्यानुसार, होर्मुझच्या सामुद्रधुनीमध्ये दोन जहाजांवरही हल्ला करण्यात आला, त्यापैकी एका जहाजाला आग लागली.

तेल बाजारावर दबाव वाढला

या संघर्षाचा परिणाम जागतिक ऊर्जा बाजारावरही दिसून येत आहे. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीत जहाजांची वाहतूक जवळपास ठप्प झाल्यामुळे कच्च्या तेलाच्या किमती वाढल्या आहेत. ब्रेंट क्रूडने प्रति बॅरल 88 डॉलरचा टप्पा ओलांडला आहे, तर अमेरिकेत पेट्रोलची सरासरी किंमतही वाढली आहे. येमेनच्या हुथी बंडखोरांनी लाल समुद्रातून सौदी अरेबियाची तेल वाहतूक बंद करण्याची धमकी देऊन चिंता वाढवली आहे.

राजनैतिक प्रयत्नही सुरूच आहेत

लष्करी कारवाई तीव्र होत आहे, परंतु संवादाचे प्रयत्नही सुरू आहेत. इराणचे गृहमंत्री पाकिस्तानात पोहोचले असून, तेथे पंतप्रधान शाहबाज शरीफ यांच्यासह प्रमुख नेत्यांशी चर्चा सुरू आहे. पाकिस्तान दोन्ही देशांदरम्यान मध्यस्थाची भूमिका बजावण्याचा प्रयत्न करत आहे.

दरम्यान, इराण गांभीर्याने चर्चेसाठी पुढे आला तर अमेरिका अजूनही राजनैतिक तोडगा काढण्यासाठी तयार आहे, असे अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबिओ यांनी सांगितले. सध्या दोन्ही देशांमधील तणाव कमी होण्याची स्पष्ट चिन्हे दिसत नाहीत.