रेल्वे तिकिटाचे दर रोज बदलतील का? ही यंत्रणा विमानासारखी असेल

नवी दिल्ली: भारतीय रेल्वे तिकीट दर आणि प्रणालीमध्ये बदल करण्याच्या विचारात आहे. भारताची रेल्वे व्यवस्था मोठ्या पुनर्रचनेसाठी सज्ज आहे. भारतीय रेल्वे अनेक दशकांपासून सुरू असलेली पारंपारिक तिकीट रचना आणि फ्लेक्सी-भाडे प्रणाली बदलण्यास तयार आहे.

डायनॅमिक सर्ज कॅप आणि लवचिक भाडे धोरणाचा नवीन प्रस्ताव विचाराधीन आहे. याअंतर्गत मागणी आणि पुरवठ्याच्या आधारे रेल्वे तिकिटांचे भाडे आपोआप ठरवले जाईल. मात्र, अंतिम निर्णय कधी होणार, त्याच्या तरतुदी काय असतील, हे अद्याप स्पष्ट झालेले नाही. पीक सीझन, फेस्टिव्हल सीझनमध्ये मूळ तिकीट दरात २५% वाढीची मर्यादा असेल. त्याचबरोबर कमी मागणी असलेल्या मार्गावरील प्रवाशांना थेट 10 ते 25 टक्के सवलत देण्याची तरतूद करण्यात येणार आहे. या दुहेरी तिकीट प्रणालीमुळे कमी बजेटमध्ये प्रवाशांना परवडणारी तिकिटे मिळतील, असा दावा केला जात आहे.

कमी प्रवासी असलेल्या गाड्यांमध्ये जागांची वाढलेली मागणी रेल्वेच्या महसुलासाठी उपयुक्त ठरू शकते, असेही म्हटले जाते. या नवीन धोरणानुसार, सण किंवा ऑफ सीझनमध्ये मूळ तिकीट किमतीवर 25 टक्क्यांपर्यंत कमाल मर्यादा (सर्ज कॅप) लागू केली जाईल. यामुळे प्रवाशांकडून जादा भाडे आकारले जाणार नाही.

सवलती देखील कधीही मिळू शकतात

ट्रेनचा चार्ट तयार होण्यापूर्वी 24 ते 48 तास आधी ट्रेनच्या 30 टक्क्यांहून अधिक जागा रिकाम्या राहिल्यास, सिस्टम आपोआप मूळ तिकिटाच्या किमतीवर 10 ते 15 टक्के सूट देऊ शकते. याशिवाय, ऑफ-सीझनमध्ये किंवा सातत्याने कमी प्रवासी संख्या असलेल्या मार्गांवर शेवटच्या क्षणी रिक्त जागा भरण्यासाठी तिकिटांच्या किमतीवर 25 टक्क्यांपर्यंत सूट देण्याचा प्रस्ताव आहे. प्रवाशांच्या वाहतुकीची माहिती आणि रेल्वेच्या विविध विभागांमधील महसूल पद्धतींचा अभ्यास केला जात आहे. रेल्वेचा दावा आहे की ऑफ सीझनमध्ये 25 टक्क्यांपर्यंत सवलत मध्यमवर्गीय, विद्यार्थी आणि बजेट प्रवासी यांना आकर्षित करेल.

FAQ (वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न)

कोणत्या कार लागू केल्या जाऊ शकतात?

– राजधानी, शताब्दी, दुरांतो, वंदे भारत, तेजस, हमसफर, गरीब रथ, जन शताब्दी सर्व मेल/एक्स्प्रेस. पण लोकल, मेमू, डेमू, सीझन तिकिटासाठी लागू नाही.

का वाढले दर?

– रेल्वेचे निवेदन – प्रति प्रवासी रु. 100. ५५ रु. f तिकीटातून वसूल केला जातो. शासनाकडून 45% अनुदान दिले जाते. वार्षिक 60,000 कोटी अनुदान. इंधन, देखभाल, पगार या किरकोळ वाढीमुळे 600-700 कोटी वार्षिक अतिरिक्त उत्पन्न.

MSRTC भाडेवाढ : 'ST तोट्यात असली तरी…', परिवहन मंत्री प्रताप सरनाईक यांचा १५ टक्के भाडेवाढीचा मोठा निर्णय