एआयला घाबरू नका, पण सावध रहा! न्यायव्यवस्थेतील तंत्रज्ञानाच्या वापराबाबत सरन्यायाधीश सूर्यकांत यांचा महत्त्वाचा सल्ला

• न्यायिक प्रक्रियेत एआयचा वापर केवळ सहायक साधन म्हणून केला पाहिजे, पर्याय म्हणून नाही – जटिल प्रकरणांमध्ये अंतिम निर्णय घेताना मानवी बुद्धिमत्ता, अनुभव, सखोल विचार आणि घटनात्मक विवेकबुद्धीला प्राधान्य दिले पाहिजे.
• AI कायदेशीर संशोधन, केस मॅनेजमेंट आणि कामाला गती देऊ शकते, परंतु त्याच वेळी न्याय, निष्पक्षता, समानता आणि कायद्याचे राज्य या मूलभूत तत्त्वांचे संरक्षण करणे अत्यावश्यक आहे.
• न्यायिक स्वातंत्र्य जपण्यासाठी न्यायाधीशांनी अल्गोरिदमच्या प्रभावापासून स्वतंत्र राहिले पाहिजे – तंत्रज्ञान कितीही प्रगत असले तरीही, अंतिम नियंत्रण आणि जबाबदारी न्यायाधीशांकडेच राहिली पाहिजे.

न्यायव्यवस्थेत तंत्रज्ञानाचा अवलंब करताना त्याच्या अंगभूत मर्यादांची स्पष्ट जाणीव असायला हवी, असा सल्ला सरन्यायाधीश सूर्यकांत यांनी शनिवारी दिला. त्यांनी न्यायिक अधिकारी AI'भय' न बाळगता सावधगिरीने वापरण्याचे आवाहन करण्यात आले.

नको असलेले नवीन तंत्रज्ञान! तरुणांमध्ये एआयची क्रेझ कमी होत आहे का? कमी विश्वास? या कारणामुळे युजर्स संतापले

CJI सूर्यकांत यांनी भर दिला की तंत्रज्ञानाचा वापर केवळ मदत म्हणून केला पाहिजे, पर्याय म्हणून नाही. न्यायिक प्रक्रियेत AI चा वापर समतोल पद्धतीने केला गेला पाहिजे, ज्यामुळे कामाचा वेग आणि कार्यक्षमता वाढेल, त्याचवेळी न्याय, मानवी बुद्धिमत्ता, अनुभव आणि घटनात्मक विवेक या मूलभूत तत्त्वांचे पूर्णपणे रक्षण होईल. तुमच्यासमोर अत्यंत क्लिष्ट तथ्ये आणि कायद्याचे गुंतागुंतीचे प्रश्न असताना तुम्ही काय करता? अशा प्रकरणांमध्ये निर्णय घेताना, एखादी व्यक्ती अधिक खोलवर विचार करते, धीर धरते आणि शेवटी निर्णय घेताना समाधानाची भावना अनुभवते. (छायाचित्र सौजन्य – Pinterest)

गुगलची मोठी घोषणा! जेमिनी एआय ॲप आता मॅकओएससाठी लॉन्च केले आहे, मॅक वापरकर्त्यांना आश्चर्यकारक वैशिष्ट्ये मिळतील

ते असेही म्हणाले की जेव्हा आपण एआय तंत्रज्ञान सावधगिरीने आणि जागरूकतेने वापरण्यास सुरुवात करतो तेव्हा आपल्याला तेच परिणाम दिसून येतील, परंतु आपल्यातील न्यायाधीश स्वतंत्र राहतील आणि तंत्रज्ञानाचा प्रभाव पडणार नाहीत याची खात्री करणे आवश्यक आहे. AI च्या आगमनाने न्यायव्यवस्थेसाठी नवीन संधी निर्माण झाल्या आहेत, तसेच आव्हानेही आहेत. ते म्हणाले की एआय अनेक कामांमध्ये मदत करू शकते, जसे की कायदेशीर संशोधन करणे, प्रकरणांचे व्यवस्थापन सोपे करणे.

न्यायालयीन स्वातंत्र्यासाठी AI पासून स्वातंत्र्य आवश्यक: नगररत्न

केवळ बाह्य शक्तीपासून स्वातंत्र्य नाही, तर आजच्या जगात न्यायालयीन स्वातंत्र्याचा अर्थ अल्गोरिदमच्या प्रभावापासून मुक्तता देखील आहे, असे सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायमूर्ती बीव्ही नगररत्न यांनी शनिवारी सांगितले. न्यायाचे भवितव्य केवळ AI द्वारे आकारले जाऊ शकत नाही: ते न्यायाधिशांनी ठरवले पाहिजे जे साधनांच्या मदतीने नेहमीच घटनात्मक मूल्ये, कायद्याचे राज्य आणि समानता आणि निष्पक्षतेची बांधिलकी यांनी प्रेरित असले पाहिजेत. या सर्व बदलांमध्ये, कायद्याचे राज्य हे एक तत्त्व आहे जे अपरिवर्तित राहिले पाहिजे. तंत्रज्ञान कितीही प्रगत झाले तरी आपल्या न्यायव्यवस्थेचा पाया बदलू शकत नाही आणि बदलूही नये.