डोनाल्ड ट्रम्प बीजिंगमध्ये पोहोचले, शी जिनपिंग यांच्यासोबतच्या महत्त्वाच्या भेटीकडे जगाचे लक्ष लागले आहे

नवी दिल्ली: अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प बुधवारी दोन दिवसांच्या दौऱ्यावर चीनची राजधानी बीजिंग येथे पोहोचले असून, तेथे ते चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांच्यासोबत महत्त्वपूर्ण बैठक घेणार आहेत. 2017 नंतर ट्रम्प यांचा हा पहिलाच चीन दौरा आहे आणि दोन्ही देशांमध्ये अनेक अर्थाने ही खूप महत्त्वाची मानली जात आहे.

ही बैठक महत्त्वाची का आहे?

अमेरिका आणि चीन यांच्यातील संबंध सध्या व्यापार, तैवान, तंत्रज्ञान आणि लष्करी हालचाली अशा अनेक मुद्द्यांवरून तणावाखाली आहेत. अशा वातावरणात होत असलेली ही बैठक जागतिक राजकारण आणि अर्थव्यवस्थेच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे. या भेटीदरम्यान राज्य मेजवानी आणि औपचारिक कार्यक्रमही आयोजित केले जातील, परंतु खरे लक्ष दोन्ही देशांच्या नेत्यांमधील धोरणात्मक चर्चेवर असेल.

चीनने मुद्दे नमूद केले

ट्रम्प बीजिंगला पोहोचण्यापूर्वी, चीनने अमेरिकेला स्पष्ट संदेश दिला ज्या मुद्द्यांचे त्यांनी “रेड लाइन” म्हणून वर्णन केले आहे. अमेरिकेतील चिनी दूतावासाने सोशल मीडियावर एक निवेदन जारी करून म्हटले आहे की, तैवान, मानवाधिकार, चीनची राजकीय व्यवस्था आणि विकास हक्क यासारख्या बाबींमध्ये कोणताही हस्तक्षेप स्वीकारला जाणार नाही. दोन्ही देशांनी परस्पर आदर आणि स्थिर संबंधांच्या आधारावर पुढे जावे, असेही चीनने म्हटले आहे.

AI वर देखील चर्चा केली जाईल

या शिखर बैठकीत व्यापार करार आणि आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स अर्थात एआयशी संबंधित मुद्द्यांवरही चर्चा होण्याची शक्यता आहे. न्यायालयाच्या अलीकडील निर्णयानंतर ट्रम्प यांच्या काही टॅरिफ धोरणांना झटका बसला आहे, त्यामुळे त्यांच्यावर देशांतर्गत दबावही वाढला आहे. अशा स्थितीत अमेरिका चीनसोबत मर्यादित पण महत्त्वाचे व्यापारी करार करण्याचा प्रयत्न करू शकते, असे मानले जात आहे. याशिवाय दुर्मिळ-पृथ्वीतील खनिजांचा पुरवठा, तांत्रिक स्पर्धा आणि जागतिक पुरवठा साखळी हा देखील चर्चेचा प्रमुख भाग असू शकतो. इलेक्ट्रॉनिक्स आणि संरक्षण उद्योगासाठी अत्यंत महत्त्वाच्या मानल्या जाणाऱ्या या खनिजांच्या निर्यातीवर चीनची मजबूत पकड आहे.

इराणला इशारा दिला

इराणवर अमेरिकेने लादलेल्या नव्या निर्बंधांमुळेही तणाव वाढला आहे. अमेरिकन प्रशासनाने इराणच्या ऊर्जा आणि आर्थिक नेटवर्कवर कठोर कारवाईची घोषणा केली आहे, ज्यामुळे चीनशी जोडलेल्या व्यावसायिक नेटवर्कवरही परिणाम होऊ शकतो. ट्रम्प आणि शी जिनपिंग यांच्यातील ही भेट भविष्यात अमेरिका-चीन संबंधांची दिशा ठरवू शकते, असे मानले जात आहे.