भारताचा तणाव वाढला, इराणने पुन्हा 'स्ट्रेट ऑफ होर्मुझ' बंद, देशात पेट्रोल-डिझेल महागणार?

नवी दिल्ली:पश्चिम आशियातील नाजूक शांतता करार मोडीत काढल्यानंतर पुन्हा एकदा युद्धाची परिस्थिती निर्माण होत आहे. अमेरिकन सैन्याने अनेक इराणच्या लक्ष्यांवर हवाई हल्ले केले, त्यानंतर इराणने जगातील सर्वात महत्त्वाचा सागरी मार्ग, होर्मुझ सामुद्रधुनी सर्व जहाजांसाठी बंद करण्याची घोषणा केली आहे.

भारतात तेल संकट वाढू शकते

इराणच्या या निर्णयानंतर जागतिक ऊर्जा बाजारात चिंता वाढली असून भारतात तेल संकटाची भीती वाढली आहे. मीडिया रिपोर्ट्सनुसार, इराणच्या सर्वोच्च लष्करी कमांडने होर्मुझ सामुद्रधुनी पूर्णपणे रोखण्याचे आदेश जारी केले आहेत.

तेहरानचा इशारा

इराणी प्रसारमाध्यमांनी दिलेल्या माहितीनुसार, सुरक्षेच्या कारणास्तव या जलमार्गावर तेल टँकरसह सर्व व्यावसायिक जहाजांसाठी बंदी घालण्यात आली आहे. या मार्गावरून कोणत्याही जहाजाने जाण्याचा प्रयत्न केल्यास ते लष्करी लक्ष्य मानून हल्ला केला जाईल, असा स्पष्ट इशारा तेहरानने दिला आहे.

दरम्यान, इस्लामिक रिव्होल्युशनरी गार्ड कॉर्प्सने या मार्गावरील दोन जहाजांना लक्ष्य केल्याचे वृत्त आहे, मात्र याला अधिकृत दुजोरा मिळालेला नाही.

भारताच्या अर्थव्यवस्थेवर परिणाम

होर्मुझ सामुद्रधुनी बंद झाल्याचा थेट परिणाम भारतीय अर्थव्यवस्थेवर होणार आहे. आकडेवारीनुसार, भारत आपल्या ऊर्जेच्या गरजांसाठी या मार्गावर मोठ्या प्रमाणावर अवलंबून आहे.

• कच्चे तेल: भारत आपल्या कच्च्या तेलाच्या आवश्यकतेपैकी 40% या मार्गाने आयात करतो.
• एलएनजी: पश्चिम आशियातून भारतात येणारा ५०% पेक्षा जास्त एलएनजी या जलमार्गातून पोहोचतो.
• LPG: देशातील सुमारे 90% LPG पुरवठा या मार्गावर अवलंबून आहे.

अमेरिकेचे हल्ले आणि इराणचे प्रत्युत्तर

राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या सूचनेवरून अमेरिकेच्या सेंट्रल कमांडने इराणच्या किनारी भागात हल्ला केला. इराणने त्यांचे एक अपाचे हेलिकॉप्टर पाडल्याच्या प्रत्युत्तरात ही कारवाई करण्यात आल्याचा अमेरिकेचा दावा आहे.

इराणचा बंदर अब्बास

अमेरिकेच्या या हल्ल्यादरम्यान, इराणच्या बंदर अब्बास, क्शेम बेट, सिरिक आणि मिनाब या सामरिक भागात जोरदार स्फोट ऐकू आले. इराणचे अध्यक्ष मसूद पेजेश्कियान यांनी आपला देश अमेरिकेच्या कोणत्याही धमक्यापुढे झुकणार नसल्याचे स्पष्ट केले आहे.

भारत सरकार काय म्हणते?

भारत सरकारने या संकटावर अद्याप कोणतेही अधिकृत वक्तव्य दिलेले नाही, परंतु ही नाकेबंदी दीर्घकाळ सुरू राहिल्यास देशात इंधनाच्या दरात मोठी वाढ होऊन पुरवठा संकट निर्माण होऊ शकते.