नवी दिल्ली : ई-सायकल वापरणाऱ्यांसाठी केंद्र सरकार लवकरच महत्त्वाचे नियम लागू करण्याच्या तयारीत आहे. केंद्रीय मोटार वाहन नियमांमध्ये (CMVR) बदल करण्यासाठी केंद्र सरकारने प्रारूप तयार केले असून, प्रस्तावित तरतुदी 1 ऑक्टोबर 2026 पासून लागू करण्याची तयारी सुरू आहे. या बदलामुळे काही प्रकारच्या कमी वेगाच्या ई-सायकलींना मोटार वाहनांच्या नियमांमधून सूट मिळू शकते.
प्रस्तावित नियमानुसार, 0.6 किलोवॅटपेक्षा कमी 30-मिनिट पॉवर असलेली आणि कमाल वेग 25 किमी प्रतितासपेक्षा कमी असलेली दुचाकी चालित ई-सायकल विशिष्ट अटींची पूर्तता करत असल्यास मोटार वाहनाच्या श्रेणीतून वगळण्याचा प्रस्ताव आहे.
पेडल-असिस्ट ई-सायकलींसाठी विशेष अटी
पेडल-असिस्ट ई-सायकलमध्ये वेग 25 किमी प्रतितास झाल्यानंतर मोटरचा आउटपुट आपोआप बंद होणे आवश्यक असेल. तसेच सायकलस्वाराने पेडलिंग थांबवल्यानंतरही मोटर बंद होण्याची तरतूद प्रस्तावित करण्यात आली आहे.
या ई-सायकलींमध्ये योग्य दर्जाचे ब्रेक असणे आवश्यक राहणार असून, पुढील बाजूस पांढरा आणि मागील बाजूस लाल रेट्रो-रिफ्लेक्टिव्ह उपकरण बसवणे बंधनकारक असेल. या अटी पूर्ण करणाऱ्या लो-स्पीड ई-सायकलींना मोटार वाहनांशी संबंधित काही नियमांमधून दिलासा मिळण्याची शक्यता आहे.
नागरिकांना हरकती नोंदवण्याची संधी
केंद्रीय रस्ते वाहतूक मंत्रालयाने या प्रस्तावित बदलांचे प्रारूप जारी केले असून, त्यावर नागरिकांना आपले आक्षेप आणि सूचना नोंदवता येणार आहेत. यासाठी 30 दिवसांचा कालावधी देण्यात आला आहे. या प्रक्रियेनंतर अंतिम नियम जाहीर करण्याची तयारी असून, ते 1 ऑक्टोबर 2026 पासून लागू करण्याचा प्रस्ताव आहे.
या निर्णयाचा ई-सायकल उत्पादक, ग्राहक तसेच कमी क्षमतेच्या इलेक्ट्रिक वाहनांशी संबंधित व्यवसायाला फायदा होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
दिल्लीतील EV धोरणातही मोठ्या सवलती
दरम्यान, दिल्ली सरकारने 1 जुलै 2026 पासून नवीन इलेक्ट्रिक वाहन (EV) धोरण लागू केले आहे. मुख्यमंत्री रेखा गुप्ता यांनी जाहीर केलेल्या या धोरणानुसार इलेक्ट्रिक दुचाकी खरेदी करणाऱ्यांना ₹30,000 पर्यंत, इलेक्ट्रिक तीनचाकींसाठी ₹50,000 पर्यंत, तर ‘एना’ या छोट्या मालवाहू इलेक्ट्रिक वाहनासाठी ₹1 लाखापर्यंत सबसिडी देण्याची तरतूद करण्यात आली आहे.
केंद्राच्या प्रस्तावित ई-सायकल नियमांमुळे देशातील कमी वेगाच्या इलेक्ट्रिक सायकलींच्या वापराला आणि बाजारपेठेला आणखी चालना मिळण्याची शक्यता आहे.
Comments are closed.