त्यांचा प्रवासही शेतकऱ्यांसाठी समर्पित होता.

पडद्यावर आपल्या दमदार अभिनयाने ठसा उमटवणारे ज्येष्ठ अभिनेते नाना पाटेकर केवळ अभिनेता म्हणूनच नव्हे तर शेतकरी आणि ग्रामीण महाराष्ट्रासाठी काम करणारे सामाजिक कार्यकर्ते म्हणूनही कायम स्मरणात राहतील. महाराष्ट्रातील दुष्काळ, पाणीटंचाई आणि शेतकरी आत्महत्या या समस्यांमुळे त्रस्त झालेल्या त्यांनी अभिनेता मकरंद अनासपुरे यांच्यासोबत २०१५ मध्ये 'नाम फाऊंडेशन'ची स्थापना केली. शेतकरी कुटुंबांच्या मदतीने सुरू झालेला हा प्रवास पुढे पाणी बचत आणि ग्रामविकासाच्या मोठ्या चळवळीत बदलला.

2014-15 मध्ये महाराष्ट्रातील अनेक भाग दुष्काळाने ग्रासले होते. शेतकरी आत्महत्यांच्या घटना उघडकीस आल्यावर नाना पाटेकर यांनी या कुटुंबांना मदत करण्यासाठी पुढाकार घेतला. सुरुवातीला आत्महत्या केलेल्या शेतकऱ्यांच्या कुटुंबीयांना आर्थिक आणि मानसिक आधार देण्यावर भर देण्यात आला होता. मात्र, केवळ आर्थिक पाठबळ हा दीर्घकालीन उपाय नाही, हे लक्षात आल्यानंतर 'नाम'ने पाणी समस्येच्या मुळाशी जाऊन काम सुरू केले.

हे लक्षात घेऊन पाण्याची बचत करणे, जमिनीत पाणी अडवणे व टिकवून ठेवणे, नद्या-नाल्यांचे पुनर्वसन करणे, गाळ काढणे, कालवे दुरुस्त करणे, शेततळे निर्माण करणे आणि भूजल पातळी वाढवणे याला प्राधान्य देण्यात आले. साठवलेले पाणी आणि भूजलाचा समतोल वापर कसा करायचा हे सांगण्यावरही संस्थेने भर दिला.

NAM फाउंडेशनच्या मते, 2015 ते 2025 दरम्यान, संस्थेने 2,246 जलस्रोतांचे पुनरुज्जीवन केले. 178 नद्यांचे पुनरुज्जीवन करण्यात आले, 515 नाले आणि झरे खोल आणि रुंदीकरण करण्यात आले आणि 769 पाझर तलावांचे पुनरुज्जीवन करण्यात आले. या कामामुळे एकूण ४०,८४७ कोटी लिटर पाणी साठवण्याची क्षमता निर्माण झाल्याचा दावा संस्थेने केला आहे. या कामांचा 77.17 लाखांहून अधिक शेतकऱ्यांना थेट लाभ झाला असून 33.69 लाख हेक्टर जमीन सिंचनाखाली आली असल्याचे संस्थेने म्हटले आहे.

हेही वाचा-

सौदी विमानतळावरील हौथी हल्ल्याचा भारताने तीव्र निषेध केला