मोदींना रातो मच्छिंद्रनाथ, मुर्मूंना चारुमती विहाराची मूर्ती; नेपाळचे पंतप्रधान बालेन शाह यांची अनोखी भेट – TMarathiNews

या भेटवस्तूंच्या माध्यमातून भारत आणि नेपाळ यांच्यातील ऐतिहासिक, धार्मिक आणि सांस्कृतिक संबंध अधोरेखित होणार आहेत. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांना बालेन शाह रातो मच्छिंद्रनाथ यांची मूर्ती भेट देणार आहेत. रातो मच्छिंद्रनाथ हे नेपाळच्या धार्मिक आणि सांस्कृतिक परंपरेतील महत्त्वाचे दैवत असून काठमांडू खोऱ्यात त्यांची विशेष श्रद्धेने पूजा केली जाते. पारंपरिक मान्यतेनुसार, लिच्छवी राजवंशातील राजा नरेंद्र देव यांनी रातो मच्छिंद्रनाथ यांना तत्कालीन आसाममधून काठमांडू खोऱ्यात आणले होते. त्यामुळे या मूर्तीला नेपाळच्या धार्मिक इतिहासात विशेष महत्त्व आहे.

राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांना बालेन शाह काठमांडूच्या चाबाहिल परिसरातील चारुमती विहाराशी संबंधित मूर्ती भेट देणार आहेत. या विहाराचा इतिहास मौर्य सम्राट अशोक आणि त्यांची कन्या चारुमती यांच्याशी जोडलेला आहे. ऐतिहासिक परंपरेनुसार, सम्राट अशोक यांनी आपल्या कन्येसह काठमांडू खोऱ्याला भेट दिली होती. पुढे चारुमती यांनी स्थानिक राजपुत्र देवपाल यांच्याशी विवाह केला आणि देवपाटन परिसरात या विहाराची स्थापना केली, अशी मान्यता आहे. त्यामुळे ही मूर्ती नेपाळमधील बौद्ध वारशाचे प्रतीक मानली जाते.

बालेन शाह यांच्या या भारत दौऱ्याला राजनैतिकदृष्ट्याही महत्त्व आहे. भारत आणि नेपाळ यांच्यातील द्विपक्षीय संबंध अधिक दृढ करणे, परस्पर सहकार्य वाढविणे आणि विविध क्षेत्रांतील भागीदारीला चालना देणे हा या भेटीचा प्रमुख उद्देश आहे. या दौऱ्यात पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांच्याशी बालेन शाह यांची भेट होणार आहे. दोन्ही देशांमधील उच्चस्तरीय संवादाची परंपरा पुढे नेण्याच्या दृष्टीने हा दौरा महत्त्वाचा मानला जात आहे.

भारताच्या ‘नेबरहुड फर्स्ट’ अर्थात शेजारी देशांना प्राधान्य या धोरणात नेपाळला विशेष स्थान आहे. भारत आणि नेपाळ यांच्यात शतकानुशतके जुने धार्मिक, सांस्कृतिक आणि कौटुंबिक संबंध आहेत. दोन्ही देशांतील नागरिकांमधील जवळीक ‘रोटी-बेटीचे नाते’ म्हणून ओळखली जाते. खुली सीमा, धार्मिक स्थळे आणि परस्पर सांस्कृतिक देवाणघेवाण यामुळे हे संबंध अधिक दृढ झाले आहेत.

नेपाळ हा चारही बाजूंनी जमिनीने वेढलेला देश असल्याने आंतरराष्ट्रीय व्यापार, वाहतूक आणि समुद्रमार्गापर्यंत पोहोचण्यासाठी भारताच्या सुविधांना विशेष महत्त्व आहे. त्यामुळे या दौऱ्यात व्यापार, वाहतूक, पायाभूत सुविधा आणि अन्य क्षेत्रांतील सहकार्याच्या मुद्द्यांवरही चर्चा होण्याची अपेक्षा आहे. सांस्कृतिक भेटवस्तूंच्या माध्यमातून दोन्ही देशांतील ऐतिहासिक मैत्रीला नवा आयाम देण्याचा प्रयत्न या दौऱ्यातून दिसून येत आहे.

Comments are closed.