अमेरिकेने इराणवर सलग सहावा रात्री हल्ला केला, कतारच्या राजधानीवर प्रत्युत्तर म्हणून हल्ले केले

नवी दिल्ली:मध्यपूर्वेत सातत्याने तणाव वाढत आहे. अमेरिका आणि इराणमध्ये सुरू असलेला लष्करी संघर्ष आता पूर्वीपेक्षा अधिक गंभीर झाला आहे. सलग सहाव्या रात्री अमेरिकन लष्कराने इराणच्या अनेक महत्त्वाच्या लक्ष्यांवर हवाई हल्ले केले, तर प्रत्युत्तर म्हणून इराणनेही आखाती भागातील अमेरिकेच्या मित्र राष्ट्रांना लक्ष्य करण्यास सुरुवात केली. परिस्थिती अशी झाली आहे की, काही दिवसांपूर्वी झालेला तात्पुरता करार जवळपास कुचकामी ठरत असून संपूर्ण प्रदेशात पुन्हा युद्धाचा धोका वाढला आहे.

यूएस सेंट्रल कमांड (सेंटकॉम) ने सांगितले की त्यांच्या सैन्याने इराणची लष्करी क्षमता कमकुवत करण्याच्या उद्देशाने आणखी एक ऑपरेशन सुरू केले. ही सलग सहावी रात्र होती जेव्हा अमेरिकन सैन्याने इराणच्या विविध भागात हल्ले केले. इराणच्या सरकारी प्रसारमाध्यमांनी दिलेल्या माहितीनुसार, दोन पूल, एक रेल्वे स्टेशन आणि दक्षिणेकडील एका विमानतळाला लक्ष्य करण्यात आले. हा भाग होर्मुझच्या सामुद्रधुनीच्या अगदी जवळ आहे, ज्याची गणना जगातील सर्वात महत्वाच्या ऊर्जा मार्गांमध्ये केली जाते. या मार्गाने जागतिक स्तरावर मोठ्या प्रमाणात कच्चे तेल आणि नैसर्गिक वायूचा पुरवठा केला जातो.

हल्ल्यात जीवित आणि मालमत्तेची हानी

इराणी मीडियाच्या वृत्तानुसार, होर्मोझगान प्रांतातील पुलांवर झालेल्या हल्ल्यात तीन जणांचा मृत्यू झाला. याशिवाय बुशेहर शहरातही स्फोट झाल्याचे वृत्त समोर आले आहे. बुशेहर हे तेच शहर आहे जिथे इराणचा मुख्य नागरी अणुऊर्जा प्रकल्प आहे. मात्र, या हल्ल्यांमुळे अणु प्रकल्पाचे किती नुकसान झाले याची अधिकृत माहिती समोर आलेली नाही. इराणने या हल्ल्यांना अमेरिकेची सुरू असलेली लष्करी कारवाई असे वर्णन केले आणि त्याचा तीव्र निषेध केला.

होर्मुझची सामुद्रधुनी पुन्हा तणावाचे केंद्र बनली आहे

जगातील सुमारे 20 टक्के तेल आणि वायू व्यापार होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून होतो. अशा स्थितीत येथील वाढता तणाव संपूर्ण जगाच्या ऊर्जा बाजारासाठी चिंतेचा विषय बनला आहे. संघर्ष कमी करण्याच्या उद्देशाने काही आठवड्यांपूर्वी दोन्ही बाजूंमध्ये तात्पुरता करार झाला होता, मात्र आता परिस्थिती पुन्हा चिघळत असल्याचे दिसत आहे. सततच्या हल्ल्यांमुळे हा करार जवळपास कुचकामी ठरत आहे.

ट्रम्प यांच्या वक्तव्यानंतर तणाव वाढला होता

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी यापूर्वीच इशारा दिला होता की, जर इराण चर्चेसाठी तयार नसेल तर अमेरिका त्यांचे पॉवर प्लांट, पूल आणि इतर महत्त्वाच्या इमारतींना लक्ष्य करू शकते. दरम्यान, व्हाईट हाऊसने असेही म्हटले आहे की अमेरिका अजूनही चर्चेचा मार्ग पूर्णपणे बंद मानत नाही आणि राजनयिक तोडगा काढण्यासाठी तयार आहे. दुसरीकडे, इराणने आधीच इशारा दिला होता की जर त्यांच्या नागरी पायाभूत सुविधांवर हल्ला झाला तर ते संपूर्ण प्रदेशात प्रत्युत्तर देईल.

आता कतारही लक्ष्य बनले आहे

इराणने याआधी बहारीन, कुवेत आणि जॉर्डन येथील अमेरिकन लष्करी तळांवर हल्ले केले आहेत. मात्र, आतापर्यंत त्यांनी कतारला थेट लक्ष्य केले नव्हते. मात्र शुक्रवारी पहाटे कतारची राजधानी दोहा येथे अनेक मोठ्या स्फोटांचे आवाज ऐकू आले. यामुळे इराण आता संघर्षाची व्याप्ती वाढवू शकतो, असे संकेत मिळाले. कतार आणि इराण यांचे दीर्घकाळापासून तुलनेने चांगले संबंध आहेत. यामुळेच सध्याच्या संकटाच्या काळात कतारने अनेकदा दोन्ही बाजूंमधील संवाद कायम ठेवण्याचा प्रयत्न केला होता.