इराण आणि अमेरिका यांच्यात सुरू असलेल्या राजनैतिक प्रयत्नांमध्ये ठप्प झाल्यानंतर पुन्हा एकदा परिस्थिती तणावपूर्ण होताना दिसत आहे. युद्धविराम सुरू असतानाही, अमेरिकेने इराणविरुद्ध संभाव्य लष्करी कारवाईची तयारी केल्याच्या वृत्ताने जागतिक स्तरावर चिंता वाढवली आहे.
इराणविरुद्धच्या नव्या ऑपरेशनची रूपरेषा तयार
एका अहवालानुसार, अमेरिकन सेंट्रल कमांड म्हणजेच सेंटकॉमने इराणविरोधात नव्या ऑपरेशनची रूपरेषा तयार केली आहे. कमांडर ॲडमिरल ब्रॅड कूपर ही योजना डोनाल्ड ट्रम्प यांना सादर करणार असल्याचे सांगण्यात येत आहे. या प्रस्तावित ब्रीफिंगवरून असे सूचित होते की ट्रम्प प्रशासन इराणविरुद्ध पुन्हा मोठ्या प्रमाणावर लष्करी कारवाई सुरू करण्याचा विचार करत आहे. असे मानले जाते की त्याचा उद्देश एकतर रखडलेली शांतता चर्चा पुन्हा रुळावर आणणे किंवा संघर्ष संपण्यापूर्वी निर्णायक दबाव निर्माण करणे आहे.
या संभाव्य पावलाची बातमी समोर येताच, मध्यपूर्वेसह जगाच्या अनेक भागांमध्ये चिंता आणि अस्वस्थता वाढली आहे, कारण त्याचा जागतिक स्थिरतेवर परिणाम होऊ शकतो. अहवालात असेही म्हटले आहे की सेंटकॉम जलद आणि तीव्र हल्ला करण्याच्या धोरणावर विचार करत आहे. या अंतर्गत इराणमधील महत्त्वाच्या पायाभूत सुविधांना लक्ष्य केले जाऊ शकते, ज्यामध्ये तेल साठवण केंद्रे आणि वीजपुरवठा यंत्रणा समाविष्ट आहे. अमेरिकन रणनीतीकारांचा असा विश्वास आहे की अशा हल्ल्यांमुळे तेहरानला वाटाघाटीच्या टेबलावर परत येण्यास भाग पाडले जाऊ शकते आणि आण्विक प्रश्नावर सौम्यता दाखवण्यासाठी दबाव आणू शकतो.
अमेरिकेकडे तीन प्रमुख पर्याय आहेत
यावेळी अमेरिकेकडे तीन प्रमुख पर्याय असल्याचे सांगितले जाते. प्रथम, इराणच्या नागरी आणि औद्योगिक पायाभूत सुविधांवर थेट हल्ला, ज्याला तज्ञ आंतरराष्ट्रीय कायद्याचे गंभीर उल्लंघन मानतात. दुसरे, होर्मुझ सामुद्रधुनीच्या काही भागांवर नियंत्रण प्रस्थापित करून सागरी व्यापार सुरक्षित करणे, जरी यात भूदलाचा सहभाग आणि संभाव्य जीवितहानी होण्याचा धोका देखील समाविष्ट आहे. तिसरा पर्याय म्हणजे इराणचा अतिसंपन्न युरेनियमचा साठा विशेष दलांमार्फत हस्तगत करणे, जो अत्यंत धोकादायक मानला जातो.
Comments are closed.