ट्रम्प यांचे मोठे वक्तव्य : इराणशी चांगले संबंध असल्याचा दावा, मोदींना मित्र म्हटले; पाकिस्तान दौऱ्याच्या संकेतामुळे चर्चा वाढली

वॉशिंग्टन. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी आपल्या वक्तव्याने पुन्हा एकदा आंतरराष्ट्रीय राजकारणात खळबळ उडाली आहे. 40 दिवसांहून अधिक काळ तणावानंतर ते म्हणाले की इराणसोबत अमेरिकेचे संबंध “खूप चांगले” आहेत. अनेक विश्लेषक या विधानाकडे त्यांच्या भूमिकेतील बदल म्हणजेच 'यू-टर्न' म्हणून पाहत आहेत.

भारत-अमेरिका संबंधांबद्दल बोलताना ट्रम्प यांनी पंतप्रधान नरेंद्र मोदींना आपले ‘मित्र’ म्हटले. ते म्हणाले की मोदींसोबतचे त्यांचे अलीकडील फोन संभाषण अत्यंत सकारात्मक आणि “खूप चांगले” होते. होर्मुझ सामुद्रधुनी सुरक्षित आणि खुली ठेवण्यावर विशेष भर देऊन पश्चिम आशियातील परिस्थिती आणि सागरी सुरक्षा या महत्त्वाच्या मुद्द्यांवर दोन्ही नेत्यांमध्ये चर्चा झाली.

दरम्यान, ट्रम्प यांनी आणखी एक मोठा इशारा दिला असून इराणसोबत करार झाल्यास ते पाकिस्तानलाही जाऊन त्यावर स्वाक्षरी करू शकतात. त्यांच्या या वक्तव्यामुळे राजनैतिक वर्तुळात नव्या चर्चेला उधाण आले आहे.

आपल्या दुसऱ्या कार्यकाळात 10वे युद्ध थांबवण्यात यश आल्याचा दावाही ट्रम्प यांनी केला आहे. बेंजामिन नेतन्याहू आणि जोसेफ औन यांच्याशी झालेल्या चर्चेचा संदर्भ देत त्यांनी इस्रायल आणि लेबनॉनमधील युद्धविराम हे त्यांचे यश असल्याचे वर्णन केले.

'अमेरिका फर्स्ट' या धोरणावर आधारित त्यांच्या परराष्ट्र धोरणाबाबत “डोनरो डॉक्ट्रीन” हा शब्दही चर्चेत आहे. ही विचारधारा ऐतिहासिक जेम्स मोनरोच्या “मोनरो डॉक्ट्रीन” पासून प्रेरित असल्याचे मानले जाते, ज्यामध्ये अमेरिकेच्या विरोधात बाह्य हस्तक्षेपाचा विचार करण्यात आला होता.

ट्रम्प यांनीही इराणबाबत कठोर भूमिका दाखवली. त्यांनी दावा केला की इराणचे नौदल जवळजवळ नष्ट झाले आहे आणि त्यांची 158 जहाजे बुडाली आहेत. त्याने इराणचा कमांडर घोलमरेझा सुलेमानी यांनाही ‘धोकादायक दहशतवादी’ असे संबोधले.

मात्र, या सगळ्यामध्ये ट्रम्प यांनी इराणसोबत लवकरच करार होऊ शकतो, असा विश्वासही व्यक्त केला. इराणला अण्वस्त्रे मिळवण्यापासून रोखणे हे अमेरिकेचे मुख्य ध्येय असल्याचा पुनरुच्चार त्यांनी केला. येत्या वीकेंडमध्ये दोन्ही देशांमधील चर्चेची पुढील फेरी होण्याची शक्यता आहे.