टीएमसीमध्ये चेंगराचेंगरी थांबत नाही! आता सुखेंदू शेखर राय यांनी पक्ष आणि राज्यसभा सदस्यपदाचा राजीनामा दिला आहे

कोलकाता/नवी दिल्ली, ८ जून. तृणमूल काँग्रेसला सोमवारी मोठा राजकीय धक्का बसला जेव्हा पक्षाचे ज्येष्ठ नेते आणि राज्यसभा सदस्य सुखेंदू शेखर रॉय यांनी पक्षाच्या प्राथमिक सदस्यत्वाचा राजीनामा दिला आणि वरिष्ठ सभागृहाचे सदस्यत्वही सोडले. ममता बॅनर्जी यांच्या नेतृत्वाखालील पक्षातील दीर्घकाळ चाललेल्या अंतर्गत मतभेदादरम्यान राय यांचे पाऊल असे दर्शवते की संघटनेतील भांडण आता पक्षाच्या संसदीय शाखेपर्यंत पोहोचले आहे. तृणमूल काँग्रेसच्या संस्थापक सदस्यांपैकी एक आणि संसदेतील पक्षाच्या प्रमुख चेहऱ्यांपैकी एक मानल्या जाणाऱ्या राय यांनी काही तासांत विरोधी आघाडी 'इंडिया' ची बैठक होणार होती अशा वेळी राष्ट्रीय राजधानीत आपला राजीनामा जाहीर केला.

पश्चिम बंगालच्या मुख्यमंत्री ममता बॅनर्जी आणि पक्षाचे राष्ट्रीय सरचिटणीस अभिषेक बॅनर्जीही या बैठकीला उपस्थित होते. पश्चिम बंगालमधील तृणमूल काँग्रेस विधीमंडळ पक्षात बंडखोरी झाल्यानंतर काही दिवसांनी राय यांचा राजीनामा आला आहे. पक्षाच्या ५८ आमदारांनी विरोधी पक्षनेतेपदासाठी ऋतब्रत बॅनर्जी यांना पाठिंबा दिला होता आणि पक्षाचे अधिकृत उमेदवार शोभनदेव चट्टोपाध्याय यांना नाकारले होते. विधानसभेच्या अध्यक्षांनी ऋतब्रत यांना विरोधी पक्षनेते म्हणून मान्यता दिल्याने बंडखोरी संपली. यामुळे विधानसभा निवडणुकीत पक्षाच्या पराभवानंतर संघटनेतील खोल दरी उघड झाली आणि विधानसभेच्या बाहेरही अशांतता दिसून येईल अशी भीती निर्माण झाली.

आपल्या निवेदनात राय यांनी प्रशासन आणि पक्ष संघटनेतील व्यापक भ्रष्टाचाराचा उल्लेख केला आणि म्हटले की पक्षाच्या मागील कार्यकाळाच्या विरोधात जनक्षोभ धोकादायक पातळीवर पोहोचला आहे. गेल्या एक वर्षापासून पक्ष नेतृत्वापासून हळुहळू स्वतःला दूर करत असलेल्या ज्येष्ठ खासदाराने आरजी कार हॉस्पिटल बलात्कार-हत्या प्रकरणात तृणमूलच्या वृत्तीवरही निशाणा साधला होता आणि या मुद्द्यावर त्यांनी वारंवार असहमतही व्यक्त केली होती. दिल्लीत राय यांनी पत्रकारांना सांगितले, “मी आरजी कार हॉस्पिटलच्या मुद्द्यावर उघडपणे आवाज उठवला होता. त्यानंतर, मी हळूहळू पक्षात एकटे पडू लागलो. माझी चूक एवढीच होती की मी काही पोलिस अधिकाऱ्यांच्या विरोधात विभागीय चौकशीची मागणी केली, कारण पुरावे नष्ट करण्यात त्यांची मोठी भूमिका होती असा माझा विश्वास होता.”

त्यावेळी दोषींना वाचवण्याचा प्रयत्न केला जात असल्याचा आरोप राय यांनी केला. त्या वादानंतर त्यांनी पक्ष सोडण्याचा मानसिक निर्णय घेतल्याचे त्यांनी सांगितले. ते म्हणाले, “माझ्यासाठी हाच एक महत्त्वाचा मुद्दा होता. मला समजले की मी जास्त काळ पक्षात राहणार नाही.” अनेक भागात भ्रष्टाचार बोकाळला आहे आणि पक्षाविरुद्धचा जनक्षोभ एवढ्या पातळीवर पोहोचला आहे की निवडणुकीतील पराभव निश्चित असल्याचा दावाही राय यांनी केला. राष्ट्रीय स्तरावर पक्षात महत्त्वाची पदे भूषविणाऱ्या तृणमूल नेत्यांच्या मालमत्तेची चौकशी करण्याची मागणी त्यांनी केली आणि संघटनेतील अनेक प्रामाणिक लोकांना दुर्लक्षित करण्यात आले असल्याचा आरोप त्यांनी केला. “पक्षात सगळेच बेईमान नाहीत. पण अनेक प्रामाणिक लोकांना बाजूला केले आहे,” ते म्हणाले. विरोधी आघाडी 'इंडिया'च्या बैठकीत पक्षाचे सर्वोच्च नेतृत्व मित्रपक्षांशी सल्लामसलत करण्यात व्यस्त असताना दिल्लीत हा घडामोडी घडल्याने या घडामोडीचे महत्त्व वाढते, असे राजकीय जाणकारांचे मत आहे.

राय यांच्या राजीनाम्यानंतर, राज्यसभेतील तृणमूलच्या सदस्यांची संख्या 12 पर्यंत कमी झाली आहे. राय, एक घटनातज्ज्ञ, अनेक वर्षांपासून संसदेत तृणमूलच्या प्रमुख रणनीतीकारांपैकी एक आहेत आणि ते विधान आणि घटनात्मक मुद्द्यांवर पक्षाचे सर्वात प्रभावी आवाज मानले जातात. भविष्यातील योजनांबद्दल विचारले असता, राय म्हणाले की त्यांनी अद्याप कोणत्याही पक्षात जाण्याचा निर्णय घेतला नाही आणि सक्रिय राजकारणातून निवृत्ती घेण्याचे संकेत दिले. ते म्हणाले, “मी राजकारणापासून पूर्णपणे दूर राहू शकतो.” राय यांच्या राजीनाम्यावर तृणमूल नेतृत्वाने लगेच प्रतिक्रिया दिली नाही. विधीमंडळ पक्षातील बंडखोरी अद्याप मिटलेली नाही, त्यामुळे राय यांच्या राजीनाम्याने पक्षाच्या ऐक्यावरील प्रश्न अधिक गडद होणार असून, विधानसभेतील गदारोळ दिल्लीपर्यंत पोहोचण्याचीही नेतृत्वाची चिंता वाढणार आहे.