काजूसाठी पहिले जागतिक मानक तयार केले जाईल.

धणे-कढीपत्ता यासह सात भारतीय प्रस्तावांना जागतिक मान्यता

वृत्तसंस्था

नवी दिल्ली, जिनिव्हा

भारताने जागतिक अन्न सुरक्षा आणि गुणवत्ता मानकांच्या क्षेत्रात एक मोठा टप्पा गाठला आहे. स्वित्झर्लंडमधील जिनिव्हा येथे झालेल्या कोडेक्स अलिमेंटेरियस कमिशनच्या (सीएसी) 49 व्या सत्रात भारताच्या नेतृत्वाखाली विकसित केलेल्या सात आंतरराष्ट्रीय अन्न मानकांना मान्यता देण्यात आली. भारताच्या प्रस्तावाच्या आधारे आता काजूसाठी पहिले आंतरराष्ट्रीय कोडेक्स मानक विकसित करण्याची प्रक्रिया सुरू होणार आहे.

कोडेक्स मानके ही कोणत्याही खाद्य उत्पादनाची गुणवत्ता, सुरक्षितता आणि लेबलिंगसाठी जागतिक स्तरावर स्वीकारलेली मानके आहेत. भारताच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या बैठकीत सुके कोथिंबीर दाणे (धणे) आणि ताज्या कढीपत्त्यासाठी आंतरराष्ट्रीय मानके स्वीकारण्यात आल्यामुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात भारतीय मसाल्यांची स्वीकृती वाढेल. साहजिकच आता निर्यातदारांना वेगवेगळ्या देशांमध्ये वेगवेगळ्या नियमांना सामोरे जाण्याचा धोका कमी होईल.

नवीन अन्न स्रोत आणि उत्पादन प्रणालींवरील इलेक्ट्रॉनिक कार्यगटाच्या सह-अध्यक्षपदीही भारताची निवड झाली. हा गट नवीन अन्न तंत्रज्ञान आणि उत्पादन प्रणालींशी संबंधित जागतिक नियामक चौकटीचा आढावा घेईल आणि भविष्यात नवीन मार्गदर्शक तत्त्वांवर काम करेल. 6 ते 10 जुलै दरम्यान जिनिव्हा येथे झालेल्या आयोगाच्या 49 व्या सत्रात हा निर्णय घेण्यात आला. कोडेक्स अलिमेंटेरियस कमिशन (सीएसी) ही ग्राहकांच्या आरोग्याचे रक्षण करणे आणि अन्न व्यापारात योग्य पद्धती सुनिश्चित करणे या उद्देशाने अन्न आणि कृषी संघटना (एफएओ) आणि जागतिक आरोग्य संघटना (डब्ल्यूएचओ) यांनी संयुक्तपणे मे 1963 मध्ये स्थापन केलेली एक आंतरराष्ट्रीय अन्न मानक संस्था आहे.

काजू निर्यातदारांना मोठा दिलासा

भारताच्या सर्वात मोठ्या कामगिरींपैकी एक म्हणजे काजूसाठी आंतरराष्ट्रीय मानके विकसित करण्याच्या प्रस्तावाला मिळालेली मंजुरी महत्त्वाची मानली जात आहे. आता कोडेक्स आयोगाने भारताच्या प्रस्तावाला पाठिंबा दिला. आता, काजूची गुणवत्ता आणि सुरक्षिततेसाठी एकसमान जागतिक मानक स्थापित केले जाईल. यामुळे भारतीय काजू निर्यातदारांना जागतिक बाजारपेठेत अधिक चांगला प्रवेश मिळेल आणि तांत्रिक अडथळे कमी होतील.

इतर पाच मानकांनाही मंजुरी

आयोगाने भारताच्या सह-अध्यक्षतेखाली तयार केलेले इतर पाच कोडेक्स दस्तऐवजही स्वीकारले. यामध्ये व्हॅनिला आणि मोठ्या वेलचीसाठीच्या आंतरराष्ट्रीय गुणवत्ता मानकांच्या मंजुरीचा समावेश होता. अन्न उत्पादन आणि प्रक्रियेमध्ये पाण्याच्या सुरक्षित वापरासाठी आणि पुनर्वापरासाठीच्या मार्गदर्शक तत्त्वांवरही सहमती झाली. चिकन मांसातील कॅम्पायलोबॅक्टर आणि साल्मोनेला यांसारख्या जीवाणूंवर नियंत्रण ठेवण्यासाठीच्या मार्गदर्शक तत्त्वांनाही मंजुरी देण्यात आली.