ट्रम्प यांनी केली मोठी घोषणा, अमेरिका-इराण चर्चेला मिळाली मंजुरी!

नवी दिल्ली: मध्यपूर्वेत पुन्हा तणाव वाढला आहे. इराणने चर्चेसाठी विनंती केली असून अमेरिका त्यासाठी तयार आहे, असे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी शुक्रवारी सांगितले. मात्र त्याचवेळी दोन्ही देशांमधील युद्धविराम आता संपुष्टात आल्याचेही त्यांनी स्पष्ट केले. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीत जहाजांवर झालेला हल्ला आणि दोन्ही बाजूंनी प्रत्युत्तराच्या कारवाईनंतर या भागातील तणाव शिगेला पोहोचला होता.

इराणने चर्चेसाठी विचारले, ट्रम्प यांनी ते मान्य केले   

ट्रम्प यांनी त्यांच्या 'ट्रुथ सोशल' या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर पोस्ट करून माहिती दिली. त्यांनी लिहिले, "इस्लामिक रिपब्लिक ऑफ इराणने आम्हाला 'संवाद' सुरू ठेवण्यास सांगितले आहे. तसे करण्याचे आम्ही मान्य केले आहे." मात्र यासोबतच 80 वर्षीय रिपब्लिकन नेत्याने इशाराही दिला आहे. त्यांनी लिहिले, "अमेरिकेने त्यांना स्पष्टपणे सांगितले की युद्धविराम संपला आहे! या प्रकरणाकडे लक्ष दिल्याबद्दल धन्यवाद."  

शांतता करार का मोडला गेला?   

तीन महिन्यांहून अधिक काळ संघर्षानंतर दोन्ही देशांमध्ये गेल्या महिन्यात शांतता करार झाला. पण इराणने होर्मुझच्या सामुद्रधुनीत तीन जहाजांना लक्ष्य केल्यावर प्रकरण आणखी बिघडले. प्रत्युत्तर म्हणून, अमेरिकन सैन्याने या भागातील इराणी लष्करी लक्ष्यांवर हल्ले केले. इराणनेही प्रत्युत्तर देत प्रत्युत्तर हल्ले सुरू केले. हल्ल्यांच्या या मालिकेने शांतता करार पूर्णपणे निष्प्रभ केला.

होर्मुझवर युद्ध सुरू झाले   

जगातील ऊर्जा पुरवठ्यासाठी होर्मुझ हा सर्वात महत्त्वाचा मार्ग आहे. जगातील सुमारे एक पंचमांश तेल आणि वायू येथून जातो. इराणचे म्हणणे आहे की सामुद्रधुनी आता त्याच्या संपूर्ण नियंत्रणाखाली असावी आणि प्रत्येक जहाजाने त्याचे शुल्क भरावे. तर अमेरिकेने ते नाकारले आहे.

यूएस सेंट्रल कमांड सेंटकॉमने गुरुवारी ही माहिती दिली "होर्मुझवर इराणचे नियंत्रण नाही." निवेदनात म्हटले आहे की मे महिन्याच्या सुरुवातीपासून अमेरिकन सैन्याने 800 हून अधिक व्यावसायिक जहाजे आणि 380 दशलक्ष बॅरल कच्च्या तेलाच्या सुरक्षित हालचालीत मदत केली आहे.

CENTCOM ने असेही म्हटले आहे की इराणची हवाई संरक्षण यंत्रणा, किनारी पाळत ठेवणारी केंद्रे आणि क्षेपणास्त्र-ड्रोन साठवण सुविधांना लक्ष्य करण्यात आले आहे. निवेदनात म्हटले आहे, "कमांडर-इन-चीफच्या आदेशानुसार अमेरिकन सैन्य सतर्क, प्राणघातक आणि ऑपरेशनसाठी तयार आहे." आता प्रश्न असा आहे की जर चर्चा सुरू झाली तर पुन्हा युद्धविराम होईल की होर्मुझमधील संघर्ष आणखी वाढेल.